شعراء سۈرىسى — ئايەت 224

1. لۇغەت ئىزاھاتى:

• «الشُّعَرَاءُ»: شائىرلار، يەنى شېئىر يازىدىغان كىشىلەر.
• «يَتَّبِعُهُمُ»: ئۇلارغا ئەگىشىدۇ، ئۇلارنىڭ ئارقىسىدىن مېڭىدۇ.
• «الْغَاوُونَ»: ئازغۇنلار، ھىدايەت يولىدىن چەتنىگەنلەر، سەپسەتىلەر.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەتتە ئاللاھ تائالا شائىرلارنىڭ ئەھۋالىنى ۋە ئۇلارغا كىملەرنىڭ ئەگىشىدىغانلىقىنى بايان قىلىدۇ. مەزمۇنى شۇكى: شائىرلارنىڭ شېئىرلىرى ئاساسەن باتىل، يالغان ۋە مۇبالىغىگە قۇرۇلغان بولۇپ، ئۇلارغا ھىدايەت يولىدىن ئازغان، ھەقىقەتنى تونۇمايدىغان كىشىلەر ئەگىشىدۇ. ئۇلار شائىرلارنىڭ دېگەنلىرىنى يادلاپ، تارقىتىدۇ ۋە ئۇلارنىڭ ئارقىسىدىن مېڭىدۇ.

ئىسلام ئالىملىرى بۇ ئايەتنى چۈشەندۈرۈشتە مۇنداق دېگەن: شائىرلارنىڭ شېئىرلىرى كۆپىنچە يالغان، مۇبالىغە، باشقىلارنىڭ ئىززەت-ھۆرمىتىگە تەسىر يەتكۈزۈش، نەسەپلەرگە تەنە قىلىش ۋە پاك ئاياللارغا تۆھمەت قىلىش قاتارلىق مەزمۇنلارنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ. ئۇلار دېگەن سۆزلىرىنى قىلمايدۇ، باتىل ئەھلىنى مەدھىيەلەپ، ھەق ئەھلىنى كەمسىتىدۇ. شۇڭا ئۇلارغا پەقەت ئازغۇن، سەپسەتى ۋە ھىدايەتتىن چەتنىگەن كىشىلەر ئەگىشىدۇ.

بەزى مۇپەسسىرلەر بۇ ئايەتنىڭ مەككە مۇشرىكلىرىنىڭ بىر گۇرۇھى ھەققىدە نازىل بولغانلىقىنى، ئۇلارنىڭ «بىز مۇھەممەد دېگەندەك دەيمىز» دەپ شېئىر ئوقۇيدىغانلىقىنى، ئۇلارغا سەپسەتىلەر ئەگىشىپ، مۇسۇلمانلارغا ھەجۋىيە شېئىرلىرىنى يادلاپ تارقىتىدىغانلىقىنى بايان قىلغان. بۇ ئايەت پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامنىڭ شائىر ئەمەسلىكىنى، ئۇنىڭغا ۋەھىي كەلگەنلىكىنى، ئۇنىڭ دېگەنلىرىنىڭ ھەقىقەت ۋە ھىدايەت ئىكەنلىكىنى، شائىرلارنىڭ بولسا باتىل ۋە ئازغۇنلۇق ئىكەنلىكىنى ئوتتۇرىغا قويىدۇ.

ئەي مۇئمىن قېرىنداش! بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ھەقىقەت ۋە ھىدايەت يولى پەقەت ئاللاھنىڭ ۋەھىيىسى ۋە پەيغەمبەرنىڭ سۈننىتىدۇر. كىشىلەرنىڭ سۆزلىرىگە، شېئىرلىرىگە ۋە مەدھىيەلىرىگە ئەمەس، بەلكى قۇرئان ۋە سۈننەتكە ئەگىشىش بىزنىڭ ھەقىقىي نىجات يولىمىزدۇر. قۇرئان كەرىم بىزنى ھەقىقەتكە يېتەكلەيدىغان، قەلبلىرىمىزنى نۇرلاندۇرىدىغان ۋە بىزنى ئازغۇنلۇقتىن ساقلايدىغان مۇبارەك كىتابتۇر. كېلىڭلار، ھەممىمىز قۇرئاننى تىلاۋەت قىلىپ، ئۇنىڭ مەنىلىرىنى چۈشىنىپ، ئۇنىڭ كۆرسەتمىلىرىگە ئەمەل قىلايلى. شۇنداق قىلغاندا، ئاللاھ بىزنى ھىدايەت يولىدا مۇستەھكەم قىلىپ، ئازغۇنلارنىڭ يولىدىن ساقلايدۇ.