Şüəra surəsi — Ayə 224

1) Bəzi sözlərin izahı:

• Şüəra: "Şair" sözünün cəm formasıdır, yəni "şairlər".
• Yəttəbiuhum: "Onlara tabe olurlar", "onların arxasınca gedirlər" mənasındadır.
• Ğavun: "Ğavi" sözünün cəm formasıdır; haqq yoldan azanlar, doğru yoldan sapanlar, puç və batil işlərə uyanlar deməkdir.

2) Ayənin təfsiri:

Uca Allah bu ayədə buyurur ki, şairlərin arxasınca ancaq haqq yoldan azmış, doğru yolu itirmiş kimsələr düşür. Yəni onların yalan və batil sözlərini dinləyib yayanlar, özləri də onlar kimi doğru yoldan uzaqlaşmış insanlardır.

Bu ayə Məkkə müşriklərinin "Muhəmməd (sallallahu aleyhi və səlləm) də şairdir, bizim kimi şeir deyir" iddiasına cavab olaraq nazil olmuşdur. Allah təala bu iddianı rədd edərək bildirir ki, Peyğəmbərin (sallallahu aleyhi və səlləm) gətirdiyi Quran şeir deyil, şairlər də onun ardınca gedənlər deyillər. Şairlərin ardınca isə yalnız azğınlar, səfehlər düşür — onlar şairlərin yalanlarını, böhtanlarını, iftiralarını dinləyib yayır, onların uydurduqları sözləri təkrar edirlər.

Şairlərin xüsusiyyətləri bunlardır: onlar sözlərini batil və yalan üzərində qururlar; hər mövzuda həddi aşaraq yalan danışır, insanların ləyaqətinə toxunur, nəsəblərə tənə vurur, namuslu qadınlara böhtan atırlar. Onlar etmədikləri şeyləri deyir, batil əhlinə həddindən artıq mədhiyyələr yazır, haqq əhlini isə kiçildib nöqsan tuturlar. Buna görə də ağıl sahibləri onların ardınca getməz; yalnız özü də onlar kimi azmış, doğru yoldan çıxmış kimsələr onlara uyar.

Ey insan! Bu ayə bizə göstərir ki, sözün doğru və yalanı, haqq və batili bir-birindən ayırd edilməlidir. Quran — Allahın kəlamıdır, onda ən kiçik bir yalan, batil yoxdur. Ona tabe olanlar isə doğru yolda olan möminlərdir. Gəl, sən də Quranın nuruna qoşul, onun hikmətini öyrən və onun ardınca get; çünki əsl nicat və səadət yalnız Allahın kitabına sarılmaqdadır.

3) Dəvət və nəsihət:

Allahın kəlamı olan Quran bizə haqqı batildən, doğruyu yalandan ayıran bir ölçüdür. Kim Quranın ardınca getsə, doğru yolu tapar; kim batil sözlərə, yalan və iftiraya uysa, ziyana uğrayar. Bu ayə bizi düşünməyə çağırır: biz kimin ardınca gedirik? Sözlərimiz və əməllərimiz bizi haqqa yaxınlaşdırırmı, yoxsa batilə? Gəl, qəlbimizi Quranın nuru ilə işıqlandıraq, dilimizi doğru sözlərlə bəzəyək və əməllərimizi səmimi şəkildə Allaha yönəldək. Unutma ki, ən gözəl söz Allahın kəlamıdır və ən doğru yol Onun Peyğəmbərinin yoludur.