Sure Neml — Ayet 14

Kelime Anlamları:

• Vecehadû bihâ: Onları (ayetleri/mucizeleri) bile bile inkâr ettiler, kabul etmediler.
• Vesteykanethâ enfusühüm: İçleri (kalpleri) onların (Allah'tan geldiğine) iyice emin oldu, kesin olarak bildi.
• Zulmen: Zulüm yaparak, hakkı çiğneyerek.
• Ulüvven: Büyüklük taslayarak, kibirlenerek.
• Fenzur: Bak, gör, ibret al.
• Âkibetü'l-müfsidîn: Bozguncuların, fesat çıkaranların sonu.

Tefsir:

Bu ayet-i kerimede, Hz. Musa'nın (a.s.) Firavun ve kavmine gösterdiği dokuz açık mucizeden bahsedilmektedir. Bu mucizeler o kadar açık ve kesindi ki, asa'nın yılana dönüşmesi, elin nur saçması, tufan, çekirge, haşerat, kurbağa, kan ve kuraklık gibi apaçık deliller, Allah'ın kudretini ve Musa'nın (a.s.) hak peygamber olduğunu gözler önüne seriyordu.

Ancak Firavun ve kavmi, bu mucizelerin Allah'tan geldiğini içten içe kesin olarak bildikleri halde, yine de onları inkâr ettiler. Kalpleri bunların hak olduğuna tam bir iman ile mutmain olduğu hâlde, dilleriyle inkâr ettiler. Peki, neden? İşte burada insanın en büyük düşmanı olan iki kötü haslet devreye girdi: Zulüm ve büyüklük taslama (ulüv) . Yani hakkı tanımamak, eğri yolda ısrar etmek ve kibirlenip hakka boyun eğmemek. Onlar, "Biz, Musa'dan üstünüz, ona tabi olmayız" diyerek büyüklendiler ve böylece kendi sonlarını hazırladılar.

Allah Teâlâ, Peygamber Efendimiz'e (s.a.v.) hitaben "Bak!" buyuruyor. Bu bakış, sadece gözle bakmak değil, kalp gözüyle, ibret nazarıyla bakmaktır. Çünkü o bozguncuların sonu ne oldu? Allah onları denizde boğdu. O koca Firavun, ordusuyla birlikte suda boğulup gitti. Ne malı, ne mülkü, ne ordusu, ne de büyüklük tasladığı tahtı onları kurtarabildi.

Bu ayet, aslında sadece geçmiş bir kavmin hikâyesini anlatmıyor; aynı zamanda her dönemdeki inkârcılara, zalimlere ve kibirlenenlere bir uyarıdır. İnsan, hakkı gördüğü hâlde kibri yüzünden onu kabul etmezse, sonu hüsrandır. Oysa tevazu ile hakka teslim olanlar, dünyada da ahirette de kurtuluşa ererler.

Sevgili kardeşlerim, bu ayetten alacağımız çok büyük dersler var. Birincisi, iman kalp işidir; ama kalbindeki imanı diliyle inkâr edenler, Allah katında büyük bir vebal altındadır. İkincisi, kibir ve zulüm, insanı hakikatten uzaklaştıran en büyük engellerdir. Kibir, şeytanın da düşüş sebebiydi. Üçüncüsü ise, Allah'ın sünneti değişmez: Bozgunculuk yapanlar, er ya da geç yaptıklarının cezasını bulurlar. Rabbimiz, bizleri hakka teslim olanlardan, kibirden ve zulümden uzak duranlardan eylesin. Âmin.