Surah Ar-Rum — Ẹsẹ 3

Ìtumọ̀ àwọn ọ̀rọ̀ tí ó nílẹ̀ ìṣàlàyé:

• أَدْنَى الْأَرْضِ (adnā al-arḍ): Ó túmọ̀ sí "ilẹ̀ tí ó sún mọ́ jùlọ" tàbí "ilẹ̀ tí ó kéré jùlọ nínú jìnnà". Nínú àyọkà yìí, ó ń tọ́ka sí agbègbè tí ó sún mọ́ ilẹ̀ Fásì jùlọ, ìyẹn ni ilẹ̀ Shámù (Syria àti àyíká rẹ̀).
• غَلَبِهِمْ (ghalabihim): Ìṣẹ́gun tí wọ́n ṣẹ́gun wọn, ìyẹn ni ìṣẹ́gun tí àwọn Fásì ṣẹ́gun àwọn Róòmù.
• سَيَغْلِبُونَ (sayaghlibūn): Wọ́n máa ṣẹ́gun (àwọn Róòmù máa ṣẹ́gun àwọn Fásì).

Ìtumọ̀ Àyọkà:

Àlláhù ń sọ̀rọ̀ nípa ìṣẹ́gun tí àwọn Fásì ṣẹ́gun àwọn Róòmù ní agbègbè tí ó sún mọ́ ilẹ̀ Fásì jùlọ — ìyẹn ilẹ̀ Shámù àti àyíká rẹ̀, níbi tí ó wà láàárín odò Dijla àti Furat. Àwọn Fásì ṣẹ́gun àwọn Róòmù níbẹ̀, ṣùgbọ́n Àlláhù ṣèlérí pé àwọn Róòmù yóò tún ṣẹ́gun àwọn Fásì padà láìpẹ́ — kò ju ọdún mẹ́wàá lọ, kò sì dín ní ọdún mẹ́ta. Àlláhù ni ọba àṣẹ ní gbogbo ọ̀nà, ṣáájú ìṣẹ́gun náà àti lẹ́yìn rẹ̀. Ní ọjọ́ tí àwọn Róòmù yóò ṣẹ́gun àwọn Fásì, àwọn onígbàgbọ́ yóò yọ̀ nítorí ìrànlọ́wọ́ Àlláhù fún àwọn Róòmù. Àlláhù ń ràn ẹni tí ó bá fẹ́ lọ́wọ́, ó sì ń fi ẹni tí ó bá fẹ́ sílẹ̀. Òun ni Alágbára tí a kò lè ṣẹ́gun, Àṣàkẹ́-ọ̀run fún ẹni tí ó bá fẹ́ nínú ẹ̀dá rẹ̀. Ìṣẹ̀lérí yìí sì ṣẹ: àwọn Róòmù ṣẹ́gun àwọn Fásì ní ọdún méje lẹ́yìn náà, àwọn Mùsùlùmí sì yọ̀ nítorí pé àwọn Róòmù jẹ́ oníkàwé (àwọn tí wọ́n gba Tàwràátì àti Injílì), bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé wọ́n ti yí wọn padà.

Àwọn Ẹ̀kọ́ tí ó ń fà mọ́ni mọ́ra nínú Ìsìlámù àti Al-Qur'ān:

1. Àlláhù ni Olùṣàkóso gbogbo nǹkan: Ìṣẹ̀lérí yìí fi hàn pé Àlláhù ń ṣàkóso ìṣẹ̀lẹ̀ ayé, ó sì ń ṣe ìpinnu tí kò sí ẹnikẹ́ni tí ó lè dí i lọ́wọ́. Èyí ń kọ́ni láti gbẹ́kẹ̀lé Àlláhù nínú gbogbo ipò.
2. Ìṣẹ̀lérí Al-Qur'ān kò ṣeé ṣẹ́gun: Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé àwọn Róòmù ti ṣẹ́gun nígbà náà, Al-Qur'ān sọ àsọtẹ́lẹ̀ pé wọn yóò ṣẹ́gun padà — ó sì ṣẹ gẹ́gẹ́ bí a ti sọ. Èyí ń fi hàn pé Al-Qur'ān wá láti ọ̀dọ̀ Ẹni tí ó mọ̀ ọjọ́ ọ̀la.
3. Ìdùnnú fún àwọn onígbàgbọ́: Nígbà tí àwọn Róòmù ṣẹ́gun, àwọn Mùsùlùmí yọ̀ nítorí àwọn Róòmù jẹ́ ẹlẹ́sìn tí wọ́n gba àwọn àná-ọ̀rọ̀ Àlláhù. Èyí ń kọ́ni pé kí a máa yọ̀ nígbà tí òtítọ́ bá ṣẹ́gun èké.
4. Àlláhù ń gbọ́ àdúrà àwọn onígbàgbọ́: Àwọn Mùsùlùmí nígbà náà ń gbàdúrà fún ìṣẹ́gun àwọn Róòmù nítorí wọ́n jẹ́ ẹlẹ́sìn tí wọ́n gba àwọn àná-ọ̀rọ̀. Àlláhù dá wọn lóhùn. Èyí ń fi hàn pé Àlláhù ń gbọ́ àdúrà àwọn olóòótọ́.
5. Ìfaramọ́ àti sùúrù: Àyọkà yìí ń kọ́ni pé kí a má ṣe fara mọ́ ipò tí ó dára lónìí nìkan, nítorí Àlláhù lè yí ipò padà ní ọ̀la. Ẹni tí ó bá gbẹ́kẹ̀lé Àlláhù yóò rí ìrànlọ́wọ́ rẹ̀.
6. Ìfẹ́ fún òtítọ́ àti ìdúró pẹ̀lú ẹlẹ́sìn tí ó dára: Bí àwọn Róòmù tilẹ̀ yí àwọn ìwé wọn padà, wọ́n ṣì jẹ́ ẹlẹ́sìn tí wọ́n gba àwọn àná-ọ̀rọ̀ Àlláhù, tí wọ́n sì ń gbà pé ẹ̀san ọ̀run wà. Èyí ń kọ́ni láti dúró pẹ̀lú ẹlẹ́sìn tí ó dára, kí a sì máa gbàdúrà fún ìṣẹ́gun òtítọ́.