سوره احزاب — آیه 63

معانی کلمات:

• الساعة: روز قیامت و زمانی که همه مردم برای حساب و جزا برانگیخته میشوند.
• علمها: دانش و آگاهی از زمان وقوع آن.
• ما یدریک: چه چیزی تو را آگاه میسازد؟ / تو از کجا میدانی؟
• قریب: نزدیک.

تفسیر آیه:

ای پیامبر، مردم از تو درباره زمان وقوع قیامت میپرسند؛ پرسشی که از روی انکار و استبعاد است و میخواهند بدانند آن وعده کی محقق میشود. خداوند به تو فرمان میدهد که در پاسخ بگویی: دانش و آگاهی از زمان قیامت تنها نزد خداوند است و هیچکس — نه پیامبری مقرّب و نه فرشتهای — از آن آگاه نیست. سپس خداوند به پیامبرش میفرماید: ای پیامبر، چه چیزی تو را آگاه میسازد که شاید قیامت بسیار نزدیک باشد؟ این جمله اشاره به نزدیکی قیامت دارد و در عین حال تهدیدی برای منکران و کسانی است که آن را دور میپندارند؛ زیرا هیچکس نمیداند که شاید قیامت در همین نزدیکی باشد و به همین زودی فرا رسد.

فواید و پیامهای آیه:

• علم به زمان قیامت از اسرار الهی است و هیچکس جز خداوند از آن آگاه نیست؛ پس نباید در پی تعیین وقت آن بود.
• نزدیکی قیامت هشداری است برای همه انسانها تا همواره آماده باشند و لحظهای از یاد خدا و انجام اعمال صالح غافل نشوند.
• این آیه مؤمنان را به تقوا و آمادگی دائم دعوت میکند و به آنان میآموزد که زندگی در این دنیا زودگذر است و باید برای آخرت که نزدیک است، توشه بردارند.
• پاسخ به سؤالاتی که دانش آن نزد خداست، باید با تواضع و ارجاع به علم الهی داده شود، نه با حدس و گمان.