Йа Син сүрөсү — Аят 36

1. Аяттагы түшүндүрүүнү талап кылган сөздөр:

• سُبْحَانَ — "Субхаан" — Аллахты ар кандай кемчиликтерден аруулоо, Ага ылайык келбеген нерселерден тазалоо.
• الْأَزْوَاجَ — "аль-азваж" — жуптар, түрлөр, түркүмдөр; ар бир нерсенин эркек-ургаачы, эркек-аял сыяктуу жуптары.
• تُنبِتُ — "тунбиту" — өстүрөт, чыгарат (жерден).
• أَنفُسِهِمْ — "анфусихим" — алардын өздөрү, б.а. адамдардын өздөрү.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала өзүнүн улуулугун жана ыйыктыгын билдирип, ар кандай кемчиликтен аруу экенин айтып жатат. Ал — жерден чыккан өсүмдүктөрдүн, дандардын, жемиштердин жана бак-дарактардын бардык түрлөрүн жараткан Зат. Ошондой эле адамдардын өздөрүнөн да жуптарды — эркек менен аялды жараткан. Мына ушул нерселердин баары Аллахтын кудуреттүү жаратуучу экенин көрсөтөт.

Андан тышкары, Аллах адамдар билбеген дагы башка көптөгөн макулуктарды жараткан. Бул кургакта жүргөн жаныбарлар, деңиздеги жандыктар жана адам баласынын илими жетпеген башка нерселер болушу мүмкүн. Адамдар азыркы илим-техниканын өнүгүшү менен көптөгөн жаңы түрлөрдү ачып жатышат, бирок дагы эле Аллахтын жараткандарынын баарын толук биле албайт.

Демек, бул аят Аллахтын жалгыз жаратуучу экенин, Анын кудурети чексиз экенин жана Ага эч ким шерик боло албастыгын далилдеп турат. Ошондуктан Ага гана сыйынып, Аны гана улуктоо керек.

1. Бул аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Аллахтын кудурети чексиз: Ал жараткан жуптардын ар түрдүүлүгү — өсүмдүктөрдөн баштап, адамдарга чейин, ал тургай биз билбеген нерселерге чейин — Анын улуу кудуретин көрсөтөт. Бул бизди Аллахка болгон ишенимди бекемдөөгө чакырат.
• Илимдин өнүгүшү — Аллахтын белгиси: Адамдар ар кандай жаңы түрлөрдү, жаңы жаратылыш кубулуштарын ачкан сайын, Аллахтын жаратуучулук кудурети дагы даанараак көрүнөт. Бул илим менен диндин ортосунда карама-каршылык жок экенин, тескерисинче, илим Аллахты таанууга жардам берерин көрсөтөт.
• Жаратылыштагы тең салмактуулук: Ар бир нерсенин жубу менен жаратылышы — табияттагы тең салмактуулуктун жана гармониянын белгиси. Бул Аллахтын даанышмандыгын чагылдырат жана бизди ой жүгүртүүгө чакырат.
• Ислам — ой жүгүртүү дини: Бул аят бизди айлана-чөйрөгө көз чаптырып, Аллахтын жараткандары жөнүндө ойлонууга үндөйт. Ислам илимди, изилдөөнү жана ой жүгүртүүнү колдойт. Бул диндин ар бир адамга, анын ичинде илимпоздорго да жол ачканын көрсөтөт.
• Ырастоо жана ыраазычылык: Аллахтын жараткан нерселеринин ар түрдүүлүгү бизге ыраазычылык билдирүүгө жана Аллахка шүгүр кылууга түрткү берет. Ар бир жаратылган нерсе — Анын бизге болгон мээриминин белгиси.