سوره یس — آيت 41

١) لفظن جي معنيٰ:

* وَآيَةٌ: ۽ هڪ نشاني، دليل.

* ذُرِّيَّتَهُمْ: سندن اولاد، نسل. هتي مراد آهي قوم نوح عليه السلام جا ابن ڏاڏا ۽ پيءُ ڏاڏا، ڇاڪاڻ ته ”ذُرِّيَّةَ“ جو لفظ جيئن اولاد تي پوي ٿو، تيئن ابن ڏاڏن تي به پوي ٿو.

* الْفُلْكِ: ٻيڙي، جهاز.

* الْمَشْحُونِ: ڀريل، ٽُٻي تائين ڀريل.

٢) تفسير:

هيءَ آيت انهن ماڻهن لاءِ هڪ وڏي نشاني ۽ دليل آهي، جيڪا الله جي وحدانيت ۽ سندس نعمتن ڏانهن اشارو ڪري ٿي. الله تعاليٰ فرمايو ته اسان قوم نوح جي ابن ڏاڏن ۽ پيءُ ڏاڏن کي يعني حضرت نوح عليه السلام جي ٻيڙيءَ ۾ سوار ڪيو، جيڪا هر قسم جي مخلوقات سان ڀريل هئي. اهو ٻيڙو طوفان کان بچاءُ جو ذريعو بڻيو ۽ ان ۾ هر جنس مان هڪ جوڙو سوار ڪيو ويو، ته جيئن زندگيءَ جو سلسلو جاري رهي. اهي ماڻهو جيڪي اڄ موجود آهن، اهي انهن ئي ماڻهن جي نسل مان آهن جيڪي ان ٻيڙيءَ ۾ سوار هئا ۽ سندن ابن ڏاڏا انهن جي پٺين ۾ موجود هئا. اهڙي طرح الله تعاليٰ پنهنجي قدرت ۽ رحمت سان انسانيت کي تباهيءَ کان بچايو ۽ انهن کي زمين تي آباد ڪيو. هيءَ هڪ اهڙي حقيقت آهي جيڪا ظاهر آهي ته انسان پنهنجي طاقت سان پاڻ کي طوفان جهڙي وڏي آفت کان نه ٿو بچائي سگهي، پر صرف الله ئي آهي جيڪو بچاءُ ۽ نجات جو ذريعو بڻجي ٿو.

٣) فائدا ۽ سبق:

* الله تعاليٰ جي قدرت ۽ رحمت تي غور ڪرڻ گهرجي، جو هن پنهنجي ٻانهن کي اهڙي وڏي آفت کان بچايو.

* هيءَ آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته زندگيءَ جو تسلسل ۽ نسل جي بقا الله جي ئي فضل ۽ ڪرم سان آهي.

* ان ۾ ان ڳالهه جي دليل آهي ته الله ئي عبادت جو حقدار آهي، ڇاڪاڻ ته اهي ئي نعمتون عطا ڪري ٿو.

* اهو انسان کي عاجزي ۽ شڪرگذاريءَ جي تعليم ڏئي ٿو ته هو پنهنجي نجات ۽ بقا تي الله جو شڪر ادا ڪري.

* اهڙا واقعا ٻڌائي انسان جي دل ۾ الله جي وحدانيت ۽ سندس قدرت جو يقين وڌائين ٿا ۽ اسلام ڏانهن رغبت پيدا ڪن ٿا.