زمر سۈرىسى — ئايەت 29

بۇ ئايەتتە ئاللاھ تائالا مۇشرىك بىلەن مۇئمىننى سېلىشتۇرۇپ بىر مىسال كەلتۈرگەن.

سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

• شُرَكَاءُ مُتَشَاكِسُونَ: ئۆزئارا جىدەللىشىدىغان، ئىختىلاپ قىلىدىغان شېرىكلەر.
• سَلَمًا لِّرَجُلٍ: پەقەت بىر كىشىگە خالىس بولغان، باشقا ھېچكىم ئارىلاشمايدىغان.
• هَلْ يَسْتَوِيَانِ مَثَلًا: بۇ ئىككى كىشى ئوخشاش بولالامدۇ؟ (بۇ سوئال ئىنكار مەنىسىدە، يەنى ئوخشاش بولمايدۇ).

ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا بىر مىسال كەلتۈرۈپ بۇيرۇيدۇ: بىر قۇل بار، ئۇ بىر قانچە شېرىككە تەۋە. بۇ شېرىكلەر ئۆزئارا كېلىشەلمەيدۇ، بىرىنى رازى قىلسا يەنە بىرى ئاچچىقلىنىدۇ. شۇڭا ئۇ قۇل ھەيرانلىقتا، قايسى بىرىنىڭ كۆڭلىنى تېپىشنى بىلەلمەيدۇ، ھەرگىز تىنچلىق تاپالمايدۇ. يەنە بىر قۇل بار، ئۇ پەقەت بىر ئىگىگە خالىس، ئىگىسىمۇ ئۇنىڭدىن نېمە تەلەپ قىلىدىغانلىقىنى، نېمىگە رازى بولىدىغانلىقىنى ئېنىق بىلىدۇ. ئۇ قۇل ئىگىسىنىڭ خىزمىتىنى قىلىشتا تىنچ، خاتىرجەم ۋە بىخەتەر ياشايدۇ.

بۇ ئىككى قۇل ئوخشاش بولالامدۇ؟ ھەرگىز ئوخشاش بولمايدۇ. خۇددى شۇنىڭدەك، مۇشرىك كىشى نۇرغۇن ئىلاھلارغا چوقۇنۇپ، قايسىسىغا يېقىنلىشىشنى، قايسىسىنى رازى قىلىشنى بىلەلمەي ھەيرانلىقتا ۋە شەكتە قالىدۇ. ئەمما مۇئمىن پەقەت بىر ئاللاھقا ئىبادەت قىلىپ، ئاللاھنىڭ بۇيرۇقلىرىنى بىلىدۇ، قەلبى تىنچ، روھى خاتىرجەم بولىدۇ. بۇ ئىككى كىشى ھەرگىز باراۋەر بولمايدۇ.

ئاندىن ئاللاھ تائالا: «ھەمدۇ-سانا پەقەت ئاللاھقا خاستۇر» دەيدۇ. يەنى ھەقىقەت ئاشكارا بولغان، دەلىل-ئىسپات ئوچۇق بولغان ھالدا، ھەمدۇ-سانا يالغۇز ئاللاھغا خاستۇر. لېكىن ئۇلارنىڭ كۆپچىلىكى ھەقىقەتنى بىلمەيدۇ، شۇڭا ئاللاھ بىلەن بىرگە باشقىلارنىمۇ شېرىك قىلىدۇ. ئەگەر ئۇلار ھەقىقەتنى بىلگەن بولسا، پەقەت ئاللاھقا ئىبادەت قىلغان بولاتتى.

ئى مۇئمىن قېرىنداشلار! بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، پەقەت بىر ئاللاھقا ئىبادەت قىلىش ئىنساننى ھەقىقىي تىنچلىق، خاتىرجەملىك ۋە روھىي ئازادلىققا يەتكۈزىدۇ. كۆپ ئىلاھلارغا چوقۇنۇش بولسا ئىنساننى ھەيرانلىق، شەك ۋە ئازاب-ئوقۇبەتكە تاشلايدۇ. ئاللاھ تائالا بىزنى ھەقىقىي تەۋھىد يولىدا مۇستەھكەم قىلسۇن، قەلبىمىزنى پەقەت ئۇنىڭغا باغلىسۇن!