Nisa surəsi — Ayə 18

Kəlmələrin mənaları:

• Seyyiat – günahlar, pis əməllər.
• Hətta iza həzərə – o vaxta qədər ki, (ölüm) gəlib çatsın.
• Ətədnə – hazırlamışıq, müəyyən etmişik.
• Əlim – ağrılı, şiddətli, üzücü.

Təfsir:

Allah-Təala bu ayədə tövbənin qəbul olunma vaxtını və şərtlərini açıqlayır. Tövbə o kəslər üçün deyildir ki, günah işləməyə davam edir, pis əməllərdən əl çəkmir və ölüm yaxınlaşıb can boğaza gələnə qədər tövbəni təxirə salırlar. Belə bir insan ölüm mələyini görüb canı boğazına gəldiyi zaman: “Mən indi tövbə etdim” – deyir. Lakin bu tövbə qəbul olunmaz, çünki o, dünya həyatından ümidini kəsib, axirəti müşahidə etdiyi bir halda tövbə edir. Bu, məcburiyyət tövbəsidir və belə tövbənin faydası yoxdur.

Eyni şəkildə, kafir olaraq ölən, iman gətirmədən və şirk üzərində can verən kəslərin də tövbəsi qəbul deyildir. Çünki onlar dünyada ikən iman gətirmək imkanına malik idilər, lakin bundan üz çevirdilər.

Bu iki qrup insan – günah işləməkdə israr edib tövbəni ölümə qədər təxirə salanlar və kafir olaraq ölənlər – üçün Allah-Təala ağrılı, şiddətli bir əzab hazırlamışdır. Bu əzab onların dünyada ikən etdikləri pis əməllərin və haqqı inkar etmələrinin ədalətli qarşılığıdır.

Nəsihət və dəvət:

Ey Allahın bəndələri! Bu ayə bizə öyrədir ki, tövbə qapısı açıq olduğu müddətcə ondan faydalanmalıyıq. Ölüm gəlməmişdən əvvəl, gənclik, sağlamlıq və imkan varkən Allaha üz tutmalı, günahlarımızdan peşman olub tövbə etməliyik. Çünki ölümün nə vaxt gələcəyini bilmirik. Peyğəmbərimiz (sallallahu aleyhi və səlləm) buyurmuşdur: “Allah, qulunun tövbəsini, canı boğazına gəlməyincə qəbul edər.” (Tirmizi)

Allahın rəhməti genişdir, O, bəndələrinin tövbəsini sevir və onları bağışlamağı istəyir. Lakin bu rəhmət qapısı əbədi açıq deyil. Gəlin, bu günü fürsət bilək, günahlarımızdan təmizlənək və Allahın sevgisinə, bağışlamasına nail olaq. Unutmayaq ki, həqiqi uğur və xoşbəxtlik Allahın razılığını qazanmaqdadır.