Гафир сүрөсү — Аят 83

1. Кыргызча маанилери:

— «بِالْبَيِّنَاتِ»: ачык-айкын далилдер, аят-белгилер, кереметтер.

— «فَرِحُوا»: кубанды, сүйүндү, мактанып сыймыктанышты.

— «مَا عِندَهُم مِّنَ الْعِلْمِ»: алардын өздөрүндөгү илим-билими, б.а. пайгамбарлар алып келген нерсеге каршы келген өздүк «илими».

— «وَحَاقَ»: түштү, курчап алды, келип жетти.

— «يَسْتَهْزِئُونَ»: шылдыңдап күлүшчү, мазакташчу.

1. Түшүндүрмө:

Аллах Таала бул аятта өткөн коомдордун акыбетин эскертет. Аларга өз пайгамбарлары ачык-айкын далилдер, аят-белгилер жана кереметтер менен келишкенде, алар ыйман келтирүүнүн ордуна текеберленип, өздөрүндөгү «илимге» — б.а. пайгамбарлар алып келген чындыкка каршы турган, акыретти, кайра тирилүүнү жана азапты четке каккан ой-пикирлерине — кубанып, сыймыктанышты. Алар «биз билбеген нерсени алар кайдан билсин, биз илимдүүбүз, бизге эч ким азап бербейт» деп ойлошту. Бирок алардын бул кубанычы жана текеберлиги аларды куткарбады. Тескерисинче, алар шылдыңдап, мазактап күлгөн азап аларга келип түштү, аларды курчап алды. Пайгамбарлар эскерткен азап аларга так ошол шылдыңдашкан абалдарында келип жетти. Бул аяттагы «илим» деп аталган нерсе — чыныгы илим эмес, текеберликтен жана өзүн жогору коюудан келип чыккан жалган түшүнүк. Ал эми пайгамбарлар алып келген чыныгы илимге каршы келген, ага шек келтирген же аны жокко чыгарган ар кандай «илим» — бул адамды адашууга алып барат. Ошондуктан ыймандуу адам чыныгы илимди, б.а. Аллахтын вахийинен келген нурду гана ээрчиши керек.

1. Алынуучу пайдалар:

— Бул аят адамды текеберликтен жана өзүнүн жалган «илимине» сыймыктануудан сактанууга чакырат. Чыныгы илим — Аллахтын вахийи менен шайкеш келген илим.

— Ислам дини чыныгы илимди жогору баалайт, бирок ал илим Куранга жана пайгамбардын сүннөтүнө каршы келбеши керек. Куранга каршы келген «илим» адамды адашууга алып барат.

— Пайгамбарларды шылдыңдоо, мазактоо жана алар алып келген чындыкты четке кагуу — бул өткөн коомдордун кыйроосуна себеп болгон. Ошондуктан ыймандуу адам пайгамбарлардын жолун урматтап, алар алып келген чындыкты кабыл алышы керек.

— Аллах Таала адилеттүү, ага эч ким азапты шылдыңдап күлүү менен четке кага албайт. Эскертүүгө кулак какпай, мазактагандар акыретте жана дүйнөдө да өздөрү күлгөн азапка туш болушат.

— Бул аят ыймандуу адамга сабыр кылууга, чындыкты ачык айтууга жана текеберлердин шылдыңына алданбоого үндөйт. Чыныгы жеңиш — Аллахтын жолунда бекем турууда.