Аш-Шура сүрөсү — Аят 39

1. Керектүү сөздөрдүн мааниси:

• الْبَغْيُ: зулумдук, өзүнөн ашкан зордук-зомбулук, башка бирөөнүн укугуна кол салуу.
• يَنتَصِرُونَ: өздөрүн коргоп, зулумдук кылган адамдан акыйкатын алышат, жеңишке жетишет.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала ыймандуу пенделеринин дагы бир субулданган сыпатын баяндайт. Аларга башка бирөө тарабынан зулумдук, зордук-зомбулук жасалганда, алар коркоктук кылып, эзилип калбайт. Тескерисинче, өздөрүнүн акыйкатын, намысын жана ар-уятын коргоо үчүн аракет кылышат, зулумдук кылган адамдан акыйкатын алышат. Бирок бул жерде алар зулумдукка зулумдук менен жооп берип, чектен чыкпастыгы, өч алууга ашыкпастыгы эскертилет. Башкача айтканда, алар өз укугун коргоодо адал жана акыйкат жолду карманышат, зулумдук кылган адамга окшоп кетишпейт. Эгерде кечирүү пайдалуу болсо жана зулумдук кылган адам кечирүүгө татыктуу болсо, анда кечирүү да жакшыраак. Ал эми кечирүүдө эч кандай пайда болбосо же зулумдук кылган адам андан бетер ашкерелеп кетүү коркунучу болсо, анда өз укугун коргоо — акыйкат жана туура иш. Бул аракет адамдын өзүн сыйлоосу жана izzet-намысын сактоосу үчүн жасалат.

1. Бул аяттан алынуучу пайдалар:

• Ислам дини ыймандуу адамды коркок, эзилген жана акыйкатын коргой албаган пенде болууга чакырбайт. Тескерисинче, ал өз укугун коргой билген, намыстуу жана кайраттуу болууга үндөйт.
• Зулумдукка каршы туруу жана акыйкатты коргоо — ыймандуу адамдын ардактуу сапаты. Бул адамдын өзүн жана үй-бүлөсүн, коомун коргоосуна өбөлгө түзөт.
• Ислам акыйкаттык жана адилеттик дини. Ал зулумдукту жактырбайт, бирок зулумдукка зулумдук менен жооп берүүнү да туура көрбөйт. Ар бир иш чектен чыкпай, акыйкат жол менен аткарылышы керек.
• Кечирүү да чоң сооп жана жакшылык. Эгер кечирүү пайдалуу болсо, кечирүү артык. Бирок кечирүү зулумдукту күчөтүп, акыйкатты жок кылууга алып келсе, анда өз укугун коргоо зарыл.
• Бул аят ыймандуу адамдын жашоосунда тең салмактуулук болушу керектигин үйрөтөт: бир жагынан сабырдуу жана кечиримдүү, экинчи жагынан намыстуу жана акыйкатты коргой билген инсан болуу.
• Аллах Таала ыймандуу пенделерине өздөрүнүн ар-намысын, укугун жана акыйкатын коргоого уруксат берип, аларды ардактуу жана кадыр-барктуу кылып көрсөтүүдө. Бул Исламдын адамга берген баасынын жогору экендигин далилдейт.