Sure Şûrâ — Ayet 39

Kelime Anlamları:

• El-Bağy (البغي): Zulüm, haksızlık, haddi aşma, bir kimseye hakkı olmayan bir şekilde saldırma ve ona eziyet etme.
• Yentesirûn (ينتصرون): Yardım istemek, zulme karşı kendini savunmak, hakkını geri almak ve zalime karşı meşru ölçüler içinde karşı koymak.

Tefsir:

Bu âyet-i kerîme, müminlerin ahlâkını ve onurlu duruşunu bizlere anlatmaktadır. Allah Teâlâ, burada övgüyle bahsettiği kullarının bir özelliğini şöyle beyan buyuruyor: Onlar, kendilerine bir zulüm ve haksızlık dokunduğu zaman, bu zulme boyun eğmezler, sessiz kalmazlar ve ezilmezler. Bilakis, haklarını korumak ve zalimin karşısında onurlu bir duruş sergilemek için derhal meşru bir şekilde karşı koyarlar, kendilerini savunurlar ve haklarını geri alırlar.

Burada dikkat edilmesi gereken önemli bir husus vardır: Müminin bu karşı koyuşu, asla haddi aşma, intikam alma veya zalimden daha fazla zulmetme şeklinde olmaz. Onlar, sadece kendilerine yapılan haksızlığı defederler ve haklarını alırlar. Bu, bir onur ve izzet meselesidir. Zira mümin, zillete razı olmaz; ancak affetmenin daha hayırlı olduğu durumlarda, karşı tarafın ıslahı ve toplumun maslahatı için affedebilir. Fakat affetmek, zayıflıktan değil, ancak güçlüyken ve hakkını alabilecek durumdayken yapılırsa makbuldür.

Bu âyet, Müslümanlara iki önemli dersi birden öğretir: Birincisi, zulme asla boyun eğmemek ve hakkını aramak; ikincisi ise, bu hakkı ararken de Allah'ın koyduğu sınırları aşmamak, adalet ve ölçüyü elden bırakmamaktır. Bu denge, müminin şahsiyetinin en güzel yansımasıdır.

Sevgili kardeşlerim, bu âyet bizlere gösteriyor ki İslam dini, Müslümanı güçsüz, ezik ve her türlü haksızlığa boyun eğen bir kişilik olarak yetiştirmez. Bilakis, onurlu, izzetli, hakkını savunan ve zalime karşı direnen bir şahsiyet olarak inşa eder. Rabbimiz, zulme uğradığımızda bize iki güzel yol gösteriyor: Ya hakkımızı meşru yollarla savunacağız ya da eğer affetmekte bir hayır ve maslahat görüyorsak, affedeceğiz. Her iki durumda da mümin, asla zillete razı olmaz ve onurunu korur. Rabbimiz bizleri, zulme boyun eğmeyen, hakkını helal dairesinde arayan ve affetmenin faziletini bilen kullarından eylesin. Âmin.