Qof surasi — Oyat 19

Kalimalarning ma'nolari:

• Sakratul-mavt: O'limning qattiq shiddati, aqlni oladigan og'ir holati.
• Bil-haqq: Haq bilan, ya'ni o'limning haqiqati va muqarrarligi bilan.
• Tahidu: Yon bosmoq, qochmoq, chekinmoq.

Tafsir:

O'limning shiddati va qattiq bezovtaligi insonga haq bilan — ya'ni hech qanday shubha va bahona qoldirmaydigan, qaytarib bo'lmaydigan haqiqat sifatida yetib keladi. O'sha paytda insonning ko'z o'ngida butun umri gavdalanadi va u o'limdan qochib qutulishning iloji yo'qligini anglab yetadi. Ey g'ofil inson! Sening butun umring davomida undan yiroqlashishga, qochishga, orqaga surishga urinib kelgan narsang — mana shu o'limdir. Endi esa u seni topdi va undan qochishning hech qanday imkoni yo'q. Bu haqiqat oldida barcha yashirinish joylari yopiladi, barcha bahonalar bekor bo'ladi va inson o'z qilmishlari bilan yuzma-yuz qoladi.

Foydalar:

Ushbu oyatdan olinadigan saboqlar shundan iboratki, o'lim har bir jonzot uchun muqarrar haqiqatdir va undan qochishning iloji yo'q. Inson o'limni eslab, unga tayyorgarlik ko'rishi, yaxshi amallarini ko'paytirishi va gunohlardan tiyilishi lozim. O'limni eslash insonni dunyoga berilib ketishdan saqlaydi va oxirat hayotiga tayyorlanishga undaydi. Shuningdek, bu oyat mo'minlarga o'limdan qo'rqmaslikni, balki uni Allohga yaxshi holatda yetib borish imkoniyati sifatida qarashni o'rgatadi. O'lim haqiqatini anglagan inson dunyo hayotining o'tkinchiligini va oxiratning abadiyligini yaxshiroq tushunadi, shu sababli u o'z hayotini ma'naviy boyitishga va Allohga yaqinlashishga intiladi.