Tur surəsi — Ayə 43

1. Bəzi kəlmələrin izahı:

• أَمْ (əm): Burada sual bildirən "yoxsa" mənasındadır; əvvəlki fikirləri inkar edib yeni bir sual qoyur.
• إِلَٰهٌ (ilah): İbadətə layiq olan məbud, tanrı.
• سُبْحَانَ (sübhan): Allahı hər cür nöqsandan, şərik qoşmaqdan və ona yaraşmayan sifətlərdən təmizləmək, uzaq tutmaq mənasını verir.
• يُشْرِكُونَ (yüşrikun): Onlar şərik qoşurlar, Allaha başqa varlıqları tay tuturlar.

1. Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala müşriklərə xitab edərək buyurur: Yoxsa onların Allahdan başqa ibadətə layiq olan bir məbudu var? Əgər belə bir iddiaları varsa, bu, tamamilə əsassızdır. Çünki ibadətə layiq olan yalnız Allahdır. O, pak və ucadır, müşriklərin Ona qoşduqları şəriklərdən tamamilə uzaqdır. Allahın nə mülkündə, nə vahidliyində, nə də ibadətində heç bir şəriki yoxdur. Onların uydurduğu bütlər, putlar və ya başqa varlıqlar heç bir şeyə qadir deyillər; nə yarada bilərlər, nə ruzi verə bilərlər, nə də dualara cavab verə bilərlər. Bu ayə insanı düşünməyə çağırır: Əgər bir kimsə Allahdan başqasına sığınırsa, ona ibadət edirsə, o zaman o, böyük bir yanlışlıq içindədir. Çünki həqiqi məbud yalnız Allahdır; O, hər şeydən üstündür və heç bir ortağa ehtiyacı yoxdur.

1. Dəvət və təbliğ məzmunu:

Ey insan! Bu ayə sənə Allahın vahidliyini və Onun əzəmətini xatırladır. Gəl, sən də qəlbini şirkdən təmizlə, yalnız Allaha yönəl. Bil ki, Allaha şərik qoşmaq insanı həqiqi azadlıqdan, əsl səadətdən uzaqlaşdırar. Tövhid isə qəlbi nurlandırar, insanı Allaha yaxınlaşdırar və əbədi xoşbəxtliyə aparar. Quran bizə doğru yolu göstərir; gəl bu yolu tutaq və Rəbbimizin bizə verdiyi bu gözəl dəvətə cavab verək. Unutma ki, Allah Özü buyurur: "Sübhanallah! O, onların şərik qoşduqlarından ucadır." Bu, həm bir tənbeh, həm də bir dəvətdir: Təmiz imanla Allaha tərəf qayıt!