Najm surasi — Oyat 26

Kalimalarning ma'nolari:

• Kam min malak: Osmonlardagi ko'plab farishtalar.
• La tughni shafo'atuhum: Ularning shafoati hech kimga foyda bermaydi, biror narsani bartaraf eta olmaydi.
• Min ba'di an ya'zana Alloh: Faqat Alloh taolo izn bergandan keyingina.
• Liman yasho'u va yardo: U zot xohlagan kishiga va rozi bo'lgan bandasiga.

Tafsir:

Osmonlarning yuksak darajalarida juda ko'p farishtalar mavjud bo'lib, ularning martabalari naqadar ulug' bo'lmasin, ularning shafoati hech kimga mustaqil ravishda foyda bermaydi. Agar ular kimdir uchun shafoatchi bo'lishni xohlasalar ham, bu shafoat hech qanday natija bermaydi. Chunki shafoat qilish huquqi faqat Alloh taoloning izniga bog'liqdir. Alloh taolo O'zi xohlagan farishtalargagina shafoat qilishga izn beradi va O'zi rozi bo'lgan bandalargagina shafoat qilinishiga ruxsat etadi. Demak, mushriklar farishtalarni Allohning oldida shafoatchi deb hisoblab, ularga iltijo qilishlari butunlay xato va behuda ishdir. Chunki Alloh taolo O'ziga shirk keltiruvchilarni shafoat qilishga ham, ularga shafoat qilinishiga ham aslo rozi bo'lmaydi.

Foydalar:

• Bu oyat mo'minlarga Alloh taoloning qudrati va hukmronligi cheksiz ekanini, hech bir maxluq, hatto eng oliy martabali farishtalar ham Allohning iznisiz biror narsa qila olmasligini o'rgatadi. Bu esa insonni faqat Allohga tavakkal qilishga va Ungagina iltijo qilishga yetaklaydi.
• Shafoat haqidagi to'g'ri e'tiqodni o'rnatadi: shafoat faqat Allohning izni va roziligi bilan bo'ladi. Bu esa musulmonni shirkdan saqlaydi va tavhidga mustahkam bog'laydi.
• Alloh taoloning rahmati va fazli keng ekanini anglatadi — U zot O'zi xohlagan bandalariga shafoat ne'matini ato etadi. Bu mo'minlarda Allohning rahmatiga umid uyg'otadi va ularni solih amallar qilishga undaydi, chunki Allohning roziligi solih amallar va ixlos bilan topiladi.