Ар-Рахман сүресі — Аят 14

1. Сөздердің мағынасы:

• صَلْصَالٍ — құрғақ, сылдырлаған балшық. Оған су тисе сылдыр етеді, кепкен кезде дыбыс шығарады.
• الْفَخَّارِ — күйдірілген балшық, яғни қыш ыдыс жасалатын күйдірілген саз.

1. Аяттың тәпсірі:

Алла Тағала адамзаттың атасы Адамды (ғ.с.) құрғақ, сылдырлаған балшықтан жаратты. Бұл балшық күйдірілген қышқа ұқсайтын, яғни су тигенде сылдырлап, кепкенде қатайып, дыбыс шығаратын саз еді. Бұл жерде адамның жаратылу бастауы — топырақ екені, одан кейін ол балшыққа, одан соң өзгеріске ұшыраған сазға, ақырында сылдырлаған құрғақ балшыққа айналғаны баяндалады. Осылайша Алла Адамды өз құдіретімен жаратып, оған жан үрлеп, адамзаттың негізін қалады. Бұл аятта адамның пенде екендігі, оның жаратылуының Алланың құдіретіне тәуелді екендігі көрсетіледі.

1. Алынатын ғибраттар:

• Алла Тағаланың құдіреті шексіз: Ол қарапайым балшықтан кемел адамды жарата алады.
• Адам өзінің шыққан тегін білуі керек: ол топырақтан жаратылған пенде, сондықтан тәкаппарлыққа салынбауы тиіс.
• Жаратылыстағы әрбір кезең Алланың даналығын көрсетеді: топырақтан балшыққа, одан қышқа айналу — бәрі де Жаратушының құдіретімен жүзеге асады.
• Бұл аят адамды ойлануға шақырады: өзінің жаратылуындағы Алланың кереметтерін көріп, Оған шүкіршілік етуге, иманды нығайтуға тәрбиелейді.
• Ислам діні адамды өз болмысын тануға, Жаратушысын терең түсінуге бастайды, бұл — адам баласын жақсылыққа, мейірімге және құлшылыққа бағыттайтын ұлы жол.