Аль-Анам сүрөсү — Аят 22

1. Аяттагы түшүндүрүүнү талап кылган сөздөр:

• نَحْشُرُهُمْ — аларды жыйнайбыз, чогултабыз.
• جَمِيعًا — баарын, бирөөнү да калтырбай.
• أَشْرَكُوا — Аллахка шерик кошуп, башка нерселерге сыйынгандар.
• شُرَكَاؤُكُمُ — силердин шериктериңер, буттарыңар, кудай кылган нерселериңер.
• تَزْعُمُونَ — силер ойлогон, жалган түрдө ырастаган нерселер.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта кыямат күнүнүн оор абалын эскертет. Ошол күнү Аллах бардык адамдарды — сыйынгандарды да, сыйынылган нерселерди да — бир жерге чогултат. Эч ким калбайт, баары жыйылат. Анан Аллахка башка нерселерди шерик кылган, буттарга, айкелдерге же башка макулуктарга сыйынган адамдарга суроо берет: «Силер дүйнөдө кудай деп эсептеп, мага шерик кылган нерселериңер кайда? Азыр алар силерге жардам береби, шапаат кылабы?» Бул суроо аларды уятка калтыруу, жалган ишенимдеринин пайдасыз экенин көрсөтүү үчүн берилет. Алар дүйнөдө «булар бизди Аллахка жакындатат» деп ойлошкон, бирок ошол күнү алардын эч кандай күчү жок экени ачык болот. Эч бир бут, эч бир «шерик» аларга жардам бере албайт. Ошондо алар катуу өкүнүч менен уятка калышат, бирок эми пайдасы жок.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Аллахтын кудурети чексиз: Ал бардык жаралгандарды кыяматта чогултууга жана эсепке тартууга кудуреттүү. Бул бизге Аллахтын алдында эч ким жашына албастыгын эскертет.
• Ширктин пайдасыздыгы: Дүйнөдө Аллахтан башкага сыйынуу, аларды шапаатчы кылып ойлоо — жалган. Кыяматта алардын баары жок болот, эч кандай жардам бере албайт. Бул бизди таза тоухидге, бир Аллахка гана сыйынууга чакырат.
• Жоопкерчилик сезими: Ар бир адам өз иш-аракети үчүн жооп берет. Ким Аллахка шерик кошсо, ошол күнү уятка калат. Бул бизди ар дайым акыйкат жолдо болууга, жалган ишенимдерден алыс болууга үндөйт.
• Исламдын туура жол экендиги: Ислам бизге Аллахты бир деп билүүнү, Ага эч нерсени шерик кылбоону үйрөтөт. Бул аят аркылуу Исламдын акыйкаттыгы, анын окуусунун тууралыгы дагы бир жолу ачылат. Аллахка таза ибадат кылуу — куткаруунун жалгыз жолу.
• Курандын насааттуулугу: Куран бизди ойлонууга, акыйкатты кабыл алууга чакырат. Бул аят аркылуу ар бир адам өз ишенимин текшерип, туура жолго түшүүгө умтулушу керек. Ислам — жүрөктү тынчтандырган, акыйкатка жеткирген дин.