Аль-Анам сүрәсе — Аять 56

Сүзләрнең мәгънәләре:

• نُهِيتُ — мин тыелдым, ягъни Аллаһ тарафыннан тыелдым.
• تَدْعُونَ — сез чакырасыз, ягъни гыйбадәт кыласыз.
• أَهْوَاءَكُمْ — сезнең нәфес теләкләрегез, һаваларыгыз.
• ضَلَلْتُ — мин адаштым, туры юлдан читкә киттем.
• الْمُهْتَدِينَ — туры юлга ирешкәннәр, һидәят тапканнар.

Аять тәфсире:

Әй, Мөхәммәд галәйһиссәләм! Син мөшрикләргә әйт: "Аллаһы Тәгалә миңа сезнең Аллаһтан башка гыйбадәт кылган сынымнарыгызга табынуны тыеды. Мин аларга гыйбадәт кыла алмыйм, чөнки бу — Аллаһның әмеренә каршы килү булыр иде." Аннары аларга тагын әйт: "Мин сезнең нәфес теләкләрегезгә иярмим, чөнки сезнең теләкләрегез хакыйкатьтән читкә алып китә. Әгәр мин сезнең һаваларыгызга иярсәм, мин, әлбәттә, туры юлнан адашыр идем һәм һидәят табучылардан булмас идем." Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә үз пәйгамбәренә мөшрикләрнең басымына каршы нык торырга өйрәтә. Мөшрикләр пәйгамбәрдән үзләренең дине буенча гыйбадәт кылуны яки ярлы мөэминнәрне куып чыгаруны таләп иткәннәр иде. Аллаһ пәйгамбәренә аларның бу таләпләрен кире кагарга һәм Аллаһның әмеренә генә буйсынырга кушты. Пәйгамбәр үзенең эшендә Аллаһтан килгән вәхийгә генә таяна, кешеләрнең теләкләренә түгел. Бу аять шулай ук һәр мөселманга хакыйкатьтән читкә киткәннәрнең теләкләренә иярмәскә, ә Аллаһның күрсәтмәләре буенча эш итәргә өйрәтә.

Аятьтән алынган файдалар:

• Мөэмин кеше Аллаһ тыйган нәрсәләрдән тыелырга тиеш, хәтта кешеләрнең басымы астында булса да.
• Нәфес теләкләренә иярү — адашуга китерә торган юл, чөнки нәфес гел хакыйкатькә каршы эшләргә өнди.
• Пәйгамбәрләрнең эше — Аллаһның әмерен үтәү, кешеләрнең теләкләрен үтәү түгел.
• Ислам динендә ныклык һәм тәүхидкә (Аллаһның берлегенә) тотыну — мөэминнең төп сыйфаты.
• Кеше үзенең хатасын танырга һәм туры юлдан адашканнардан булмаска тиеш, чөнки бу — тәкъвалыкның билгесе.