Сураи Аль-Анам — Оят 56

1. Маънои калимаҳое, ки ба шарҳ ниёз доранд:

• «نُهِيتُ» — маънои он «манъ шудам» аст, яъне Худованд маро аз ин кор боздоштааст.
• «تَدْعُونَ» — дар ин ҷо ба маънои «мепарастед» омадааст, на ба маънои оддии «даъват кардан».
• «أَهْوَاءَكُمْ» — ҷамъи «ҳаво» ба маънои хоҳишҳои нафсонӣ ва майлҳои бедалел.
• «ضَلَلْتُ» — гумроҳ шудам, аз роҳи рост дур шудам.
• «الْمُهْتَدِينَ» — ҳидоятёфтагон, онҳое, ки роҳи ростро ёфтаанд.

1. Тафсири оят:

Худованд ба Паёмбари худ (с) мефармояд, ки ба ин мушрикон бигӯ: «Худо маро аз ибодати он бутҳое, ки шумо ба ҷои Худо мепарастед, боздоштааст». Сипас ба ӯ мефармояд, ки ба онҳо бигӯ: «Ман аз хоҳишҳои нафсонии шумо пайравӣ намекунам». Яъне ман дар ибодати ғайри Худо ва дар тарди фуқаро ва заъифон аз майлҳои шумо тобеъ намешавам. Агар чунин мекардам, яқинан аз роҳи рост гумроҳ мешудам ва аз зумраи ҳидоятёфтагон намебудам. Ин сухан на танҳо барои Паёмбар (с), балки қоидаи умумӣ аст: ҳар касе ки аз ҳавои нафс бе далели равшани Худо пайравӣ кунад, аз роҳи ҳақ гумроҳ мешавад.

1. Фоидаҳои ин оят:

• Ин оят моро таълим медиҳад, ки дар масъалаҳои эътиқод ва ибодат танҳо ба далели равшан аз Худо такя кунем, на ба хоҳишҳои нафс ё анъанаҳои беасос.
• Пайравӣ аз ҳавои нафс одамро аз роҳи рост дур мекунад ва ба гумроҳӣ мебарад.
• Паёмбар (с) намунаи олии итоат ба Худованд аст; ӯ ҳатто дар сухани ростӣ ва равшании роҳ ба ҳавои мардум тобеъ намешавад.
• Ин оят ба мо меомӯзад, ки озодии ҳақиқӣ дар бандагии Худо ва дурӣ аз бандагии ғайри Ӯст.
• Ислом даини далел ва равшанӣ аст, на даини пайравӣ аз хоҳишҳои шахсӣ; ҳар касе ба ин роҳ ояд, роҳи наҷот ва ҳидоятро ёфтааст.