Аль-Калам сүрәсе — Аять 30

Сүзләрнең мәгънәләре:

• فَأَقْبَلَ — алар бер-берсенә юнәлделәр, кайтып килделәр.
• يَتَلَاوَمُونَ — бер-берсен шелтәлиләр, гаеплиләр, бер-берсенә төбәп шелтә сүзләре әйтәләр.

Аять тәфсире:

Алар бакчаларының янганын күргәч, башта аны танымадылар һәм “без адаштык” диделәр. Ләкин аның үз бакчалары икәнен аңлагач, “юк, без бакчаның яхшылыгыннан мәхрүм ителдек” дип әйттеләр. Шуннан соң, аларның иң акыллылары: “Мин сезгә әйтмәдемме? Ни өчен сез “Иншә Аллаһ” дип әйтмәдегез?” — диде. Алар үзләренә килгәч, тәүбә итеп: “Раббыбыз һәркемнән пакь, без үзебезгә золым кылдык, чөнки без Аллаһның рөхсәтен сорамадык һәм ярлыларга ярдәм итмәскә ниятләдек”, — диделәр. Шул вакытта алар бер-берсенә кайтып, бер-берсен гаепли башладылар: һәрберсе икенчесен ярлыларны куып чыгару һәм Аллаһның әмерен бозу турында сүз куертуда гаепләде. Аларның бу шелтәсе үкенеч һәм тәүбә билгесе иде, чөнки алар үз хаталарын таныдылар һәм Аллаһтан ярлыкау сорадылар.

Аятьтән алынган файдалар:

• Гөнаһ эшләгәннән соң, кеше үз хатасын танып, тәүбә итәргә тиеш, ә үҗәтләнеп тормаска кирәк.
• Ярлыларга ярдәм итү — Аллаһның биргән нигъмәтләренә шөкер итүнең бер өлеше, ә аларны мәхрүм итү — Аллаһның газабына сәбәп була ала.
• Һәр эштә “Иншә Аллаһ” дип әйтү — Аллаһның ихтыярына буйсыну һәм тәүбә итүнең ачкычы.
• Бер-берсен яхшылыкка өндәү һәм начарлыктан тыелу — мөэминнәрнең сыйфаты, ләкин бу дусларча һәм мәрхәмәтле булырга тиеш.
• Аллаһның газабыннан курку һәм аның рәхмәтенә өмет итү — кешене төзәтү һәм аның гөнаһлардан ераклашуына ярдәм итә.