Nuh surasi — Oyat 14

Kalimalarning ma'nolari:

• Aṭvāran: bosqichma-bosqich, holma-hol, bir tartibdan keyin ikkinchi tartibga o'tib.

Tafsir:

Ey insonlar! Alloh taolo sizlarni bir emas, balki ko'plab bosqichlardan o'tkazib yaratganini hech o'ylab ko'rmaysizlarmi? U sizlarni avval otalarning sulbidan nutfaga (urug'ga), so'ng laxta qonga, keyin esa chaynalgan go'shtga aylantirdi. So'ngra bu bosqichlardan keyin suyaklarni yaratdi, suyaklarga go'sht qopladi va nihoyat sizlarni to'liq inson qiyofasida, eshituvchi, ko'ruvchi va aql-idrokli qilib yaratdi. Bu jarayonlarning barchasi aniq o'lchov va hikmat bilan, bosqichma-bosqich amalga oshdi. Sizlarning onangiz qornida o'tgan har bir kun, har bir hafta yangi bir bosqich bo'lib, Allohning qudrati va donoligini namoyon etadi. Bas, shunday qudratli Zotning azobidan qo'rqib, Unga tavba qilib, istig'for aytish o'rinli emasmi?

Foydalar:

1. Ushbu oyat insonni o'z yaratilish tarixi haqida fikr yuritishga undaydi. Inson o'z yaratilishidagi bosqichlarni o'ylab ko'rsa, Allohning cheksiz qudratini anglab yetadi va Unga bo'lgan iymoni mustahkamlanadi.
2. Insonning ona qornidagi rivojlanish bosqichlari zamonaviy ilm-fan tomonidan tasdiqlangan bo'lib, bu Qur'onning ilohiy kitob ekanligiga yana bir dalildir. Bu esa musulmonlarning e'tiqodini mustahkamlaydi va ularni o'z dinlari bilan faxrlanishga undaydi.
3. Alloh taolo insonni bejiz emas, balki buyuk hikmatlar bilan, bosqichma-bosqich yaratganini bilgan inson, o'z hayotini ham shu tartibda, sabr va shukr bilan o'tkazishni o'rganadi.
4. Ushbu oyat insonni kibru havodan qaytaradi. Zero, inson avvali nutfa (bir tomchi suv), oxiri esa tuproqdir. Bu haqiqatni anglagan inson kamtar bo'ladi va o'z Yaratganiga itoat etadi.