سورت انسان — آیت 3

د معنیٰ لرونکي کلمې:

• هَدَيْنَاهُ: مونږ هغه ته لاره وښودله او ښکاره یې کړه.
• السَّبِيلَ: لاره، چې د هدایت (نېغه لار) او ضلالت (ګمراهۍ) دواړه په کې شامل دي.
• شَاكِرًا: منندوی، هغه څوک چې پر ایمان یې قائم وي او د الله نعمتونو مننه کوي.
• كَفُورًا: کافر او ناشکره، هغه څوک چې حق رد کړي او د الله نعمتونو انکار وکړي.

د آیت تفسیر:

الله تعالی په دې آیت کې د انسان د لارښوونې په اړه خبر ورکوي. مونږ انسان ته د خیر او شر، د هدایت او ضلالت لاره ښکاره کړې ده. هغه ته مو د رسولانو او کتابونو په واسطه دا څرګنده کړه چې کومه لاره د نجات ده او کومه د هلاکت. انسان ته مو عقل او پوهه ورکړې، او د حق او باطل ترمنځ یې توپیر ښکاره کړی دی. نو له دې وروسته، انسان پخپله پرېکړه کوي: یا به د شکر او ایمان لاره غوره کوي او د الله منندوی بنده ګرځي، او یا به د کفر او ناشکرۍ لاره نیسي او د الله د نعمتونو انکار کوي. الله تعالی انسان ته لاره ښودلې، خو هغه یې په ایمان یا کفر مجبور نه کړی؛ دا د انسان خپله انتخاب دی.

د آیت څخه اخیستل شوي ګټې:

1. الله تعالی پر انسان باندې بشپړ حجت قایم کړی دی؛ هغه ته یې د حق او باطل لاره ښودلې، نو انسان په قیامت کې هیڅ عذر نه شي وړاندې کولای.
2. د الله تعالی رحمت او عدل دا دی چې هغه انسان ته د انتخاب ازادي ورکړې، او هغه یې په ایمان یا کفر مجبور نه کړی؛ دا د انسان د عزت او کرامت نښه ده.
3. انسان باید د خپل انتخاب پایله وګوري؛ که شکر وکړي، د الله د نعمتونو زیاتوالی به ترلاسه کړي، او که کفر وکړي، د الله د عذاب سره به مخامخ شي.
4. دا آیت مونږ ته دا درس راکوي چې د الله د نعمتونو شکر باید وکړو، ځکه شکر د نعمتونو د بقا او زیاتوالي سبب ګرځي.
5. الله تعالی انسان ته د هدایت لاره نه یوازې د عقل له لارې، بلکې د رسولانو او کتابونو په واسطه هم ښودلې ده، چې دا د الله پر بندګانو باندې بشپړ رحمت دی.