Аль-Инсан сүрәсе — Аять 3

Сүзләр мәгънәсе:

• һәдәйнәһү — Без аңа күрсәттек, аңлаттык, юлны өйрәттек.
• әс-сәбил — юл, ягъни хак белән батылны, яхшылык белән яманлыкны аерырлык юл.
• шәкирән — шөкер итүче, ягъни Аллаһның нигъмәтләрен танып, Аңа иман китереп, Аңа гыйбадәт кылучы мөэмин.
• кәфүрән — көферлек итүче, ягъни Аллаһның нигъмәтләрен инкяр итеп, Аңа иман китермәүче һәм Аның аятьләренә каршы чыгучы.

Аять тәфсире:

Без, Аллаһ, кешене төрле катнаш нәфестән (ике җенеснең суыннан) иҗат иттек һәм аны сынау өчен аңа ишетү һәм күрү сәләтен бирдек. Аннары Без аңа һәрвакыт хак белән ялганны, туры юл белән адашучылыкны ачык итеп күрсәттек. Без аңа пәйгамбәрләр аша һидаять юлын аңлаттык, шуңа күрә ул хәзер үзе сайлый: я шөкер итүче булып, Аллаһның берлеген танып, Аңа гына гыйбадәт кылып, иман китерә, яки кәфер булып, Аллаһның аятьләрен инкяр итеп, адашу юлын сайлый. Бу аять кешенең ихтыяр иреге барлыгын һәм аның сайлаган юлы өчен үзе җаваплы икәнен күрсәтә.

Аятьтән алынган файдалар:

• Аллаһ кешене һидаятьсез калдырмый, Бәлки аңа хак белән батылны аерырлык акыл, пәйгамбәрләр һәм китаплар бирде. Бу Аллаһның рәхмәтлеге һәм ґәделлеге.
• Кеше үзенең сайлавында ирекле — ул мәҗбүр ителми, ә үз ихтыяры белән яхшылыкны яки яманлыкны сайлый. Бу аңа зур дәрәҗә бирә, чөнки ул үз гамәлләре өчен савап яки гөнаһ ала.
• Шөкер итү — иманның асылы, ә көферлек — Аллаһның нигъмәтләренә каршы тору. Шуңа күрә һәрберебез Аллаһның безгә биргән һәр нигъмәтенә шөкер итеп, Аңа гыйбадәт кылырга һәм Аның юлыннан барырга тиеш.
• Бу аять кешене Аллаһның рәхмәтенә өметләндерергә һәм Аның ґәзабыннан куркытырга өнди, чөнки һәркем үз эше өчен җавап бирәчәк.