İnfitar surəsi — Ayə 18

1) Bəzi sözlərin izahı:

• ثُمَّ (sümme): "Sonra" mənasını verir; burada təkrar və təkid üçün istifadə olunur.
• مَا أَدْرَاكَ (mā edrāke): "Sənə nə bildirdi?" — yəni "Sən bu barədə nə bilirsən? Bunu sənə kim öyrətdi?" mənasında bir sual olub, mövzunun əzəmətini və qorxusunu vurğulamaq üçün gəlir.
• يَوْمُ الدِّينِ (yevmüd-dīn): "Din günü" — haqq-hesab günü, qiyamət günü. Burada "din" sözü "cəza və haqq-hesab" mənasındadır.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala qiyamət gününün əzəmətini və dəhşətini bir daha təkidlə xatırladır. Əvvəlki ayədə də bu günün böyüklüyü bildirilmişdi, burada isə "Sonra sənə nə bildirdi ki, haqq-hesab günü nədir?!" deyə təkrarən sual verilir. Bu təkrar insanın qəlbini oyandırmaq, onu düşünməyə vadar etmək və bu günün nə qədər möhtəşəm olduğunu dərk etdirmək üçündür.

Haqq-hesab günü elə bir gündür ki, heç kim heç kimə fayda verə bilməyəcək. O gün bütün ixtiyar yalnız Allahın əlindədir. Heç bir qüvvə Ona üstün gələ bilməz, heç bir hakim Onun hökmünə mane ola bilməz. Hər kəs yalnız öz əməlinin hesabını verəcək və Allahın ədalətli hökmü qarşısında dayanacaqdır.

Ey insan! Bu günü yada sal, çünki o gün sənin əməllərinin nəticəsi aşkar olacaq. Dünyada etdiyin yaxşılıq və pislik, xırda görünən işlər belə, orada qarşına çıxacaq. Bu günün əzəmətini dərk etmək insanı Allaha yaxınlaşdırar, yaxşı əməllərə təşviq edər və pisliklərdən çəkindirər. Allahın ədaləti mütləqdir və O, heç kimi haqsız yerə cəzalandırmaz. Bu günə hazırlıq görmək, iman və saleh əməllərlə Allaha yönəlmək hər bir ağıl sahibinin ən vacib vəzifəsidir.

3) Dəvət və təşviq:

Bu ayə bizə xatırladır ki, həyat keçicidir, amma haqq-hesab günü əbədidir. Gəlin bu dünyada ikən qəlbimizi imanla nurlandıraq, əməllərimizi yaxşılaşdıraq və Allahın rəhmətinə sığınaq. Unutmayaq ki, o gün yalnız Allahın rəhməti və ədaləti hökm sürəcək. Kim Allahın yolunda getsə, Cənnətə nail olacaq; kim də küfr və günahda israrlı olsa, peşmançılıq onun üçün olacaq. Elə isə gəlin bu günün əzəmətini dərk edib, Allaha yönələk və Onun razılığını qazanmağa çalışaq.