İnşiqaq surəsi — Ayə 22

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• بَلْ (bəl): "Əksinə", "doğrusu" mənasında olan bir ədatdır; burada əvvəlki fikri düzəltmək və diqqəti əsas səbəbə yönəltmək üçün istifadə olunur.
• الَّذِينَ كَفَرُوا (əlləzinə kəfəru): "Küfr edənlər", yəni Allahın varlığını, birliyini və ya Onun göndərdiyi haqqı inkar edənlər.
• يُكَذِّبُونَ (yukəzzibun): "Yalan sayırlar", "təkzib edirlər" — yəni haqqı qəbul etməyib onu yalan hesab edirlər.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala küfr edənlərin üzləşdiyi əsas problemi açıqlayır. Onlara açıq-aydın ayələr, dəlillər və xəbərdarlıqlar gəldikdən sonra belə, onlar iman gətirmirlər. Səbəb isə onların sadəcə bilməməsi və ya anlamaması deyil — əsl səbəb onların haqqı qəsdən yalan saymalarıdır. Onlar Quranı, yenidən dirilməni və qiyaməti təkzib edirlər. Yəni onların küfrü bir cəhalətdən deyil, inadkarlıqdan və haqqa qarşı müqavimətdən qaynaqlanır.

Bu ayə bizə göstərir ki, iman yalnız məlumatla deyil, həm də qəlbin təslimiyyəti və haqqa açıq olmaqla bağlıdır. Küfr edənlər həqiqəti gördükləri halda onu qəbul etməməyi seçirlər. Bu isə onların özlərinə ziyan verən bir mövqedir.

3) Dəvət və təşviq:

Ey insan! Quran sənə haqqı ən gözəl şəkildə çatdırır. Bu ayələr sənin qəlbinə toxunur, səni düşünməyə və haqqı qəbul etməyə çağırır. Küfr edənlərin yolu isə yalnız təkzib və inkar yoludur — bu yol insanı nə rahatlığa, nə də xoşbəxtliyə aparır. Gəl, qəlbinin qapılarını haqqa aç! Quranın səni çağırdığı iman və təslimiyyət, əslində sənin üçün ən böyük qurtuluş və ən gözəl həyat yoludur. Allahın ayələrini dinlə, üzərində düşün və onlara təslim ol — çünki bu, sənin dünyada və axirətdə uğur qazanmağının açarıdır.