G'oshiya surasi — Oyat 3

Kalimalarning ma'nolari:

• عَامِلَةٌ — ishlovchi, mehnat qiluvchi.
• نَّاصِبَةٌ — charchagan, mashaqqat chekkan, holdan toygan.

Tafsir:

Qiyomat kunida gunohkorlarning yuzlari xor-u zor bo‘ladi. Ular do‘zax azobiga duchor bo‘lib, yuzlarida qo‘rquv va xo‘rlik alomatlari namoyon bo‘ladi. Bu yuzlar o‘sha kuni mehnat qiluvchi va charchagan holda bo‘ladi. Ya'ni, ular do‘zaxda azob-uqubatlarga duchor bo‘lib, og‘ir ishlarga solinadilar. Ular zanjirlar va kishanlar bilan bog‘lanib, sudrab yuriladi, natijada ular qattiq charchash va mashaqqatga giriftor bo‘ladilar.

Buning sababi shundaki, ular dunyoda Alloh taoloning buyruqlariga bo‘ysunishdan bosh tortdilar va kibr-u havo bilan o‘zlarini yuqori tutdilar. Allohga itoat qilishdan bosh og‘irganlari uchun, endi oxiratda ular do‘zax olovida azoblanadilar va mashaqqatli mehnatlarga solinadilar. Ular jahannamning qaynoq suvidan ichiriladi va faqat zaharli, tikanli o‘simliklardan boshqa taom topolmaydilar. Bu taom ularning ochligini ham qondirmaydi, kuch-quvvatini ham tiklamaydi.

Foydalar:

Ushbu oyatdan biz quyidagi saboqlarni olamiz:

1. Dunyoda Allohga itoat qilish va to‘g‘ri yo‘lda yurish — insonni oxiratdagi mashaqqatlardan qutqaradi. Kimki dunyoda o‘z nafsini Allohning ibodatiga mashg‘ul qilsa, oxiratda azob-uqubatlardan xalos bo‘ladi.
2. Kibr va takabbur — insonni halokatga yetaklovchi eng yomon xulqdir. Allohga bo‘ysunmaslik va Uning bandalariga kibr qilish oxiratda xorlik va azobga sabab bo‘ladi.
3. Qiyomat kuni har bir inson o‘z amaliga yarasha jazolanadi. Yaxshi amal qilganlar jannatda rohat-farog‘atda bo‘lsalar, yomon amal qilganlar do‘zaxda mashaqqat va azobda bo‘ladilar.
4. Bu oyat insonni doimiy ravishda o‘z amallarini tekshirishga va Allohning roziligini topishga chorlaydi. Chunki oxiratdagi azobdan qutulishning yagona yo‘li — bu dunyoda to‘g‘ri yo‘ldan borishdir.