Şəms surəsi — Ayə 12

Sözlərin izahı:

• إِذِ انبَعَثَ — "o zaman ki, təşəbbüs etdi, qalxdı, tələsdi". Burada ən şəxsiyyətsiz, ən azğın olan şəxsin dəvəni kəsməyə tələsməsi nəzərdə tutulur.
• أَشْقَاهَا — "onların ən bədbəxti, ən azğını". Bu, Səmud qövmünün içində ən pis, ən üsyankar olan şəxsə işarədir.

Ayənin təfsiri:

Bu ayə Səmud qövmünün başına gələn faciəli hadisənin ən həlledici anını təsvir edir. Səmud qövmü öz peyğəmbəri Salehə (əleyhissəlam) iman gətirmədi, əksinə küfr və itaətsizlikdə həddi aşdı. Allah-təala onlara möcüzə olaraq qayanın içindən bir dəvə çıxardı və buyurdu ki, bu dəvə Allahın ayəsidir, ona toxunmayın, onu incitməyin. Onun su içmə növbəsi var, sizin də su içmə növbəniz var.

Lakin qövmün içində ən azğın, ən bədbəxt bir şəxs — ki, onların özləri onu bu işə təhrik etdilər, təşviq etdilər — qalxıb dəvəni kəsməyə tələsdi. Bu, sadəcə bir heyvanı öldürmək deyildi; bu, Allahın açıq-aydın möcüzəsini inkar etmək, peyğəmbəri yalançı saymaq və Allaha qarşı açıq-aşkar üsyan etmək demək idi. Onların ən rəzil fərdi bu cinayəti törətdi, amma bütün qövm buna razılıq verdi və dəstək oldu — buna görə də hamısı birlikdə cəzaya düçar oldular.

Bu ayədən bizim üçün böyük bir dərs var: günah tək bir şəxs tərəfindən başlansa da, əgər cəmiyyət ona biganə qalır, hətta təşviq edirsə, cəza hamıya gəlir. Həmçinin, Allahın ayələrinə hörmətsizlik edənlər, nə qədər güclü və çox olsalar da, Allahın əzabından qaça bilməzlər.

Ey insan! Bil ki, Allah sənə Quran kimi ən böyük ayəni göndərdi. Səmud qövmü bir dəvəyə toxunmaqla belə həlak oldu. Bəs sən Allahın kitabına, Onun peyğəmbərinin sünnətinə necə yanaşırsan? Gəl, bu ayədən ibrət götür, tövbə et və Allaha sığın. Allahın rəhməti genişdir, O, tövbə edənləri bağışlayar. Lakin inadla üsyankarlıq edənlərin aqibəti Səmud qövmünün aqibəti kimidir. Allah bizi qorusun!