Sure Yûsuf — Ayet 101

Kelime Anlamları:

• Mülk: Hükümdarlık, yönetim, iktidar.
• Te'vil: Yorumlama, açıklama; özellikle rüyaların ve olayların iç yüzünü kavrama.
• Ehâdîs: Burada "hadisler" değil, "rüyalar" anlamındadır. Çoğul olarak "sözler, haberler" demektir.
• Fâtır: Yaratıcı, yoktan var eden, örneksiz olarak inşa eden.
• Veliyy: Dost, koruyucu, işleri yürüten, sahip çıkan.
• Teveffenî: Benim canımı al, beni vefat ettir.
• Muslim: Allah'a teslim olmuş, ihlasla O'na yönelmiş kimse.
• Sâlihîn: Salih kullar, peygamberler ve Allah'ın razı olduğu iyi kullar.

Tefsir:

Hz. Yusuf (a.s.), Allah'ın kendisine verdiği sayısız nimetleri gördüğünde, bu dünya hayatının geçici olduğunu ve asıl kalıcı olanın ahiret olduğunu idrak etti. Mısır'ın hazineleri, tahtı, saltanatı, ailesine kavuşması... Hepsi Rabbinden gelen lütuflardı. Fakat o, bu nimetlere aldanıp gaflete düşmedi. Bilakis, bu nimetlerin sahibine yönelerek en güzel duayı yaptı:

"Rabbim! Bana mülkten bir pay verdin" dedi. Evet, Allah ona Mısır'ın yönetimini, hazinelerini ve izzetini vermişti. "Ve bana rüyaların yorumunu öğrettin." Bu, ona verilen büyük bir ilimdi; insanların göremediği manaları keşfetme, olayların iç yüzünü anlama kabiliyetiydi.

Sonra, göğü ve yeri yoktan var eden, hiçbir örneğe ihtiyaç duymadan yaratan Allah'a sıfatıyla seslendi: "Ey göklerin ve yerin yaratıcısı! Sen benim velimsin, dostumsun, işlerimi yürütenimsin; dünyada da ahirette de." Bu, tam bir teslimiyet ve güven ifadesidir. O, dünyada Allah'ın koruması altında olduğu gibi, ahirette de O'nun rahmetine sığınmaktadır.

Ve işte o an, dünya saltanatının zirvesindeyken, kalbi ahirete yöneldi ve şöyle dua etti: "Beni Müslüman olarak öldür." Yani canımı, sana teslim olmuş, sana boyun eğmiş, ihlasla sana kulluk eden bir kul olarak al. "Ve beni salih kullarına kat." Beni, peygamberlerin, sıddıkların, şehitlerin ve salihlerin bulunduğu yüce topluluğa ulaştır.

Bu dua, Hz. Yusuf'un (a.s.) hayatının özeti gibidir. O, zindanda da sarayda da Allah'a olan bağlılığını hiç kaybetmedi. Zorlukta sabretti, nimette şükretti. Ve son nefesinde bile dünyanın geçici süsüne değil, Allah'ın rızasına ve salihlerle beraber olmaya talip oldu.

Ders ve İbret:

Bu ayet, bizlere çok önemli bir ders verir: Dünya ne kadar büyük nimetler verse de, asıl hedefimiz Allah'ın rızası ve ahiret mutluluğu olmalıdır. Hz. Yusuf gibi, elimizdeki imkânlar ne olursa olsun, kalbimiz Allah'a bağlı kalmalı, O'ndan her an hayırlı bir son istemeliyiz. "Ya Rabbi! Beni sana teslim olmuş bir kul olarak yaşat ve öylece canımı al, beni salih kullarınla beraber eyle" duası, her Müslümanın dilinden düşürmemesi gereken en güzel dualardandır. Çünkü gerçek kurtuluş, dünyada izzet ve saltanat değil; ahirette Allah'ın huzuruna temiz bir kalple, imanla ve ihlasla çıkmaktır.