Yusuf surasi — Oyat 48

Kalimalarning ma'nolari:

• Shidad — qattiq, og'ir yillar (qurg'oqchilik yillari).
• Ta'kulna — yeydi, iste'mol qiladi (bu yerda yillar oziq-ovqatni yeb tugatadi, degan kinoya ma'nosida).
• Qaddamtum — oldindan tayyorlagan, saqlagan narsalaringiz.
• Tuhsinun — ehtiyot qilib saqlaysizlar, zaxira qilasizlar.

Tafsir:

Yusuf alayhissalom tushida ko'rgan yetti serhosil yildan so'ng, yetti qattiq va og'ir yil keladi. Bu yillar shu qadar mushkul bo'ladiki, ular oldingi yillarda saqlangan barcha don va oziq-ovqatni yeb tugatadi. Ammo sizlar urug'lik uchun ozgina qismini ehtiyotlab, zaxira qilib qo'yasizlar. Bu ozgina miqdor keyingi ekish uchun asrab qolinadi. Ya'ni, o'sha og'ir yillarda odamlar oldingi serhosil yillarda yig'ib olgan hosilning deyarli hammasini iste'mol qiladilar, faqat urug'lik uchun ajratilgan ozgina qismigina saqlanib qoladi. Bu holat ularning qurg'oqchilikdan omon qolishlari va keyingi yillarda yana ekish imkoniyatiga ega bo'lishlari uchun juda muhimdir.

Foydalar:

Ushbu oyatdan olinadigan saboqlar juda ko'p. Birinchidan, u bizga uzoqni ko'ra bilish va rejalashtirishning ahamiyatini o'rgatadi. Inson faqat bugungi kun uchun emas, balki kelajak uchun ham tayyorgarlik ko'rishi lozim. Ikkinchidan, bu oyat mo'minlarga iqtisodiy jihatdan tejamkor bo'lishni, mol-mulkini oqilona boshqarishni o'rgatadi. Uchinchidan, og'ir kunlar kelganda ham Alloh taologa tavakkal qilib, sabr qilish va o'zini yo'qotmaslik kerakligini uqtiradi. To'rtinchidan, bu oyatda ilm va tajribaning qadri ko'rsatilgan — Yusuf alayhissalomning dono maslahatlari tufayli butun bir xalq ochlikdan qutulgan. Bu esa ilm olishga va olimlarning maslahatiga amal qilishga undaydi.