سوره ابراهیم — آیه 25

معانی کلمات:

• أُکُل: میوه و ثمره
• حین: زمان و وقت
• بِإِذْنِ رَبِّهَا: به فرمان و اراده پروردگارش

تفسیر آیه:

این درخت پاکیزه و پربار، میوههای خود را در هر زمان و هر فصلی به فرمان پروردگارش میدهد و هیچگاه از ثمر دادن باز نمیماند. همانگونه که این درخت، ریشهای استوار در زمین دارد و شاخههایش به آسمان سر برآورده و پیوسته میوههای نیکو میدهد، ایمان مؤمن نیز چنین است: ریشه آن در دل او بهصورت علم و باور استوار است و شاخههای آن، اعمال صالح و اخلاق پسندیدهای هستند که در هر زمان بهسوی خدا بالا میروند و پاداش خود را دریافت میکنند. ایمان همچون درختی است که سه جزء دارد: تصدیق به قلب، گفتار به زبان و عمل به اندامها؛ همانگونه که درخت بدون ریشه و شاخه و برگ، درخت نیست، ایمان نیز بدون این سه جزء، کامل و حقیقی نخواهد بود.

خداوند متعال برای مردم مثلها میزند تا با این مثالهای محسوس، حقایق معنوی را بهتر درک کنند و پند بگیرند. بیان مثالها سبب میشود که فهم مطلب برای خردمندان آسانتر و تأثیر آن در دلها عمیقتر گردد.

فواید و پیامهای آیه:

1. ایمان حقیقی همچون درختی پربار است که ثمره آن در همه حال - نه فقط در زمان خاصی - ظاهر میشود؛ پس مؤمن باید در تمام لحظات زندگی، اعمال صالح و اخلاق نیکو از خود بروز دهد.
2. همانطور که درخت برای بقا نیاز به ریشه استوار دارد، ایمان نیز نیازمند باور قلبی محکم و استوار است که در برابر سختیها و شبهات، پابرجا بماند.
3. اعمال نیک مؤمن هر لحظه بهسوی خدا بالا میرود و پاداش آن در دنیا و آخرت به او میرسد؛ پس هیچ عمل کوچکی را نباید ناچیز شمرد.
4. خداوند با مهربانی و حکمت خود، حقایق را با مثالهای ملموس برای مردم بیان میکند تا راه هدایت را بهآسانی بیابند؛ این نشانه لطف و محبت خدا به بندگان است.
5. قرآن کریم دعوت به تفکر و تدبر میکند و انسان را به اندیشیدن در آفرینش و مثالهای الهی فرا میخواند تا از غفلت خارج شده و بهسوی کمال حرکت کند.