Hijr surasi — Oyat 14

Kalimalarning maʼnolari:

• Fatahnā – ochdik, ochib qoʻydik.
• Bāban – eshik, darvoza.
• Yaʼrujūn – koʻtarilmoqdalar, chiqmoqdalar (osmon sari yuksalmoqdalar).

Tafsir:

Agar Biz oʻsha mushrik va inkorchi kofirlarga osmondan bir eshik ochib qoʻysak va ular shu eshik orqali osmonga koʻtarilib, u yerdagi ulkan moʻjizalarni, osmonlaru yerning shohligidagi ajoyibotlarni oʻz koʻzlari bilan bevosita koʻrsalar ham, ular oʻzlarining qasamxoʻrliklari, jaholat va irodasizliklari tufayli baribir Muhammad sollallohu alayhi vasallamning rostgoʻyligiga ishonmaydilar. Balki ular: "Bizning koʻzlarimiz sehrlangan, bizga sehr qilingan, shuning uchun biz bunday narsalarni koʻryapmiz. Muhammad bizni sehrlab, aqlimizni band qilib qoʻygan", – deydilar. Yaʼni ular haqni koʻrsa ham, uni inkor etadilar, chunki ularning yuragi muhrlangan va aqli haqni qabul qilishdan yuz oʻgirgan.

Foydalar:

1. Ushbu oyatda kofirlarning haddan tashqari qaysarligi va haqni koʻrsa ham, uni qabul qilmasliklari bayon qilinmoqda. Bu esa insonni oʻz nafsi va qaysarligidan qaytishga, haqiqatni tan olishga undaydi.
2. Iymon – bu faqat koʻrish va moʻjiza emas, balki qalb bilan tasdiqlash va iroda bilan qabul qilishdir. Qalbi sogʻlom boʻlgan kishi uchun eng kichik dalil ham kifoya qiladi.
3. Musulmon kishi Allohning hikmatiga ishonishi lozim: Alloh kimni hidoyat qilishni xohlasa, uning qalbini ochadi, kimni adashtirishni xohlasa, uning koʻzi ochiq boʻlsa ham, qalbi koʻr boʻladi.
4. Bu oyat moʻjizalar va dalillar koʻpayishi bilan iymon kuchaymasligini, balki iymonning asosi – ixlos, taqvo va Allohga boʻlgan muhabbat ekanini oʻrgatadi.