Ан-Нахль сүрөсү — Аят 33

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• هَلْ يَنظُرُونَ — «Күтүп жатышабы?» деген мааниде. Бул жерде «назар» (күтүү) маанисинде келип, алардын ыйман келтирбей, бир нерсени күтүп жаткандыгын билдирет.
• الْمَلَائِكَةُ — «Периштелер». Бул жерде өлүм периштеси жана анын жардамчылары.
• أَمْرُ رَبِّكَ — «Раббиңдин буйругу». Бул жерде Аллахтын азап жөнүндөгү буйругу, кыяматтын болушу же дүйнөдөгү азап.
• كَذَٰلِكَ — «Ушундай эле», «дал ушундай».
• ظَلَمَهُمُ — «Аларга зулумдук кылган жок».
• أَنفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ — «Өздөрүнө зулумдук кылышат».

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта каапырларга жана пайгамбарды (ﷺ) жалганга чыгаргандарга кайрылып: «Алар эмнени күтүп жатышат?» — дейт. Алар ыйман келтирбей, өжөрлүк кылып, өздөрүнө периштелер келишин — башкача айтканда, өлүм периштеси жана анын жардамчылары келип, алардын жанын каапыр абалда алышын — же Аллахтын буйругу келип, аларды дүйнөдө азап менен кыйратышын күтүп жатышат. Алар буга чейинки каапырлар сыяктуу эле жалганга чыгарышты жана Аллахка шерик кошушту. Мурункулар да ушундай кылышкан, натыйжада Аллах аларды жок кылган. Аллах аларга зулумдук кылган жок — тескерисинче, алар өздөрүнө зулумдук кылышты. Себеби алар өздөрүн кыйроого алып барган иштерди — каапырлыкты жана жалганга чыгарууну — тандап алышты. Аллах аларга эч качан зулумдук кылбайт, бирок алар өз колдору менен өздөрүн азапка туш кылды.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Аллах Таала эч кимге зулумдук кылбайт. Адамдар өздөрүнүн жаман иштери менен өздөрүнө зыян келтиришет. Бул — Аллахтын адилеттигинин далили.
• Каапырлыкта жана жалганга чыгарууда өжөрлүк кылуу — мурунку каапырлардын да жолу болгон. Тарыхтан сабак алуу керек.
• Өлүм периштесинин келиши жана Аллахтын буйругунун аткарылышы — ар кандай адам үчүн сөзсүз боло турган нерсе. Ошондуктан ага даярдык көрүү — акылдуулук.
• Ислам дини адамды өзүнө зулумдук кылбоого, акыйкатты кабыл алууга жана өжөрлүктөн алыс болууга чакырат.
• Аллахтын азабы адилеттүү жана акыйкаттуу. Ал эч качан бейкүнөө адамды азаптабайт.
• Ыйман келтирүү жана пайгамбарды (ﷺ) ээрчүү — адамды кыйроодон сактап, түбөлүк бакытка жеткирет. Бул аят бизди ой жүгүртүүгө, акыйкатты кабыл алууга жана Аллахтын буйруктарына баш ийүүгө чакырат.