Sura Al-Isra — Werset 23

Znaczenie wybranych słów:

• Qadā – rozkazał, nakazał, uczynił obowiązującym.
• Afa (uff) – słowo wyrażające zniecierpliwienie, niezadowolenie, najlżejszy przejaw niechęci.
• Tanharhumā – nie krzycz na nich, nie okazuj im gniewu, nie zbywaj ich szorstko.
• Qawlan karīman – słowo szlachetne, życzliwe, pełne szacunku i łagodności.

Tafsir (wyjaśnienie) wersetu:

Twój Pan – o człowieku – rozkazał i uczynił obowiązkiem, abyście nie oddawali czci nikomu innemu, tylko Jemu samemu. To jest pierwszy i najważniejszy obowiązek stworzenia wobec Stwórcy. Następnie, w tym samym nakazie, Bóg połączył z oddawaniem Mu czci – dobroć i doskonałe traktowanie rodziców. Zwróć uwagę na to, jak wielką wagę Bóg przywiązuje do rodziców, skoro ich dobre traktowanie zostało wymienione zaraz po zakazie bałwochwalstwa.

Następnie Bóg wskazuje na szczególną sytuację, która wymaga od ciebie największej cierpliwości i troski – mianowicie, gdy twoi rodzice osiągną podeszły wiek i będą przebywać pod twoją opieką. Wtedy mogą stać się uciążliwi, powtarzać te same pytania, potrzebować pomocy w codziennych czynnościach, a ich zachowanie może cię drażnić. Właśnie wtedy Bóg zabrania ci nawet powiedzieć im „uff” – czyli nawet najdrobniejszego słowa wyrażającego zniecierpliwienie czy niezadowolenie. Nie wolno ci ich też strofować ani podnosić na nich głosu. Zamiast tego masz mówić do nich słowami pełnymi szacunku, łagodności i życzliwości – słowami, które okazują im cześć i miłość.

Zwróć uwagę, że Bóg nie powiedział: „nie bij ich” ani „nie krzywdź ich”, lecz zakazał nawet najlżejszego słowa zniecierpliwienia – „uff”. To pokazuje, jak wysoki jest standard moralny, jaki Bóg wyznacza muzułmaninowi w relacji z rodzicami. Jest to również przypomnienie, że rodzice w podeszłym wieku wracają do stanu słabości podobnego do dzieciństwa – tak jak oni opiekowali się tobą, gdy byłeś bezradny, tak ty teraz masz się nimi opiekować z cierpliwością i miłością.

Korzyści i nauki płynące z wersetu:

1. Jedność czci Boga jest fundamentem wszystkiego – Żadna dobroć wobec ludzi nie zastąpi oddawania czci wyłącznie Allahowi. To jest pierwszy obowiązek, od którego zaczyna się właściwa relacja człowieka z Bogiem.
2. Dobroć wobec rodziców jest drugim najważniejszym obowiązkiem – Bóg połączył ją z nakazem czci Jego samego, co świadczy o ogromnej randze tego obowiązku w islamie.
3. Najwyższy standard moralny w relacjach rodzinnych – Islam nie zadowala się jedynie zakazem krzywdzenia rodziców, ale wymaga od muzułmanina najwyższej kultury osobistej – nawet słowo „uff” jest zabronione. To uczy nas, że prawdziwa wiara przejawia się w pięknym traktowaniu najbliższych.
4. Cierpliwość wobec słabości rodziców w starości – Werset przygotowuje nas psychicznie na trudny okres, gdy rodzice starzeją się i potrzebują naszej opieki. To czas, w którym możemy odwdzięczyć się im za lata poświęcenia.
5. Szlachetne słowo ma ogromną moc – „Qawlan kariman” – słowo szlachetne, pełne szacunku, może być lekarstwem dla serc rodziców i budować między nami a nimi mosty miłości, nawet w trudnych chwilach.
6. Islam jest religią doskonałego charakteru – Ten werset pokazuje, że islam nie ogranicza się do rytuałów, ale kształtuje całą osobowość muzułmanina, czyniąc go człowiekiem o najpiękniejszych cechach – pełnym szacunku, cierpliwości i miłości wobec tych, którzy dali mu życie.