سوره اسراء — آیه 96

معانی کلمات:

• شهیدًا: گواه و شاهد بر حق بودن.
• خبيرًا: آگاه به باطن و اسرار امور.
• بصيرًا: بینا و دانا به ظاهر اعمال.

تفسیر آیه:

ای پیامبر! به این مشرکان و منکران رسالت بگو: خداوند متعال برای گواهی میان من و شما کافی است؛ او شاهد است که من فرستادهی او به سوی شما هستم و پیام او را به طور کامل به شما رساندهام. او بر صدق دعوت من و بر کذب و انکار شما آگاه است. همانا او نسبت به بندگانش خبیر و بصیر است؛ یعنی از ظاهر و باطن، از نهان و آشکار، و از تمام احوال و اعمال آنان آگاه است و هیچ چیز بر او پوشیده نیست. او به هر کس سزاوار است، پاداش یا کیفر میدهد و در روز قیامت میان من و شما داوری خواهد کرد. این سخن، هم تسلیتی برای پیامبر است که در برابر تکذیب و عناد کافران نگران نباشد، و هم تهدیدی برای کافران که از علم و احاطهی الهی بر اعمالشان غافل نباشند.

فواید و پیامهای آیه:

• توکل بر خدا و بسنده کردن به شهادت او، مایهی آرامش دل مؤمن در برابر دشمنان است؛ زیرا وقتی خداوند شاهد و گواه باشد، نیازی به تأیید دیگران نیست.
• علم و آگاهی خداوند به همهی احوال بندگان، انگیزهای برای پرهیز از گناه و عمل به طاعت است؛ چرا که هیچ عمل کوچک یا بزرگی از دید او پنهان نیست.
• این آیه به ما میآموزد که در دعوت به حق، صداقت و اخلاص کافی است و نباید از مخالفت و انکار دیگران هراسید؛ زیرا خداوند حامی و پشتیبان بندگان مخلص خود است.
• یادآوری خبیر و بصیر بودن خداوند، انسان را به مراقبه و محاسبهی نفس دعوت میکند و او را از غفلت و سهلانگاری در انجام وظایف بازمیدارد.