Аль-Кахф сүресі — Аят 64

1. Сөздердің мағынасы:

• نَبْغِ (нәбғи): іздейміз, қалаймыз деген мағынада.
• فَارْتَدَّا (фәртәддә): екеуі де кері қайтты дегенді білдіреді.
• آثَارِهِمَا (әсәриһимә): екеуінің іздері, аяқ іздері деген мағынада.
• قَصَصًا (қасасан): іздерін бақылап, соңынан еру дегенді білдіреді.

1. Аяттың тәпсірі:

Мұса (ғ.с.) өзінің жас жолдасына: «Міне, біз іздеген нәрсе осы!» — деді. Өйткені балықтың тіріліп, суға кетуі — салих құлдың орнын білдіретін белгі еді. Сонда екеуі де кері бұрылып, келген жолдарының іздерін бақылай отырып, артқа қарай жүрді. Олар жолдан адасып қалмау үшін аяқ іздерін мұқият қадағалап, тіпті жартасқа жеткенше және одан әрі балықтың суға түскен жеріне дейін барды. Осылайша, олар іздеген кісіні табатын орынға жетті.

1. Аяттан алынатын пайдалы тұстар:

• Бұл аят Аллаһтың әулиелері мен салих құлдарын іздеудің, олардан білім үйренудің маңыздылығын көрсетеді. Мұса (ғ.с.) пайғамбар бола тұра, одан да артық білім алу үшін ұзақ сапарға шыққан.
• Белгілер мен ишараларға мән беру — Аллаһтың жолындағы ізденістің бір бөлігі. Балықтың тірілуі — Аллаһтың құдіретінің әрі іздеген нәрсенің табылатын орнының белгісі еді.
• Мақсатқа жету үшін табандылық пен шыдамдылық қажет. Олар келген жолдарымен қайта оралып, іздерін мұқият бақылады. Бұл — ізденудегі табандылықтың үлгісі.
• Аллаһ қандай да бір ізгі істі бастаған адамға оның жолында көмектеседі және оны мақсатына жеткізеді. Мұса (ғ.с.) шынайы ниетпен іздегенде, Аллаһ оған белгісін көрсетті.
• Ұстаздан білім алу үшін сапар шегу, қиындықтарға төзу — исламдағы білім іздеудің жоғары мәртебесін білдіреді. Бұл аят білім жолындағы кішіпейілділік пен ұмтылыстың үлгісін береді.