سوره مریم — آيت 48

1) لفظن جي معنيٰ ۽ وضاحت:

• وَأَعْتَزِلُكُمْ: ۽ آئون اوھان کان ڌار ٿي وڃان ٿو، اوھان کي ڇڏي ٿو هلان.
• مَا تَدْعُونَ: جن کي اوھين سڏيندا آھيو، جن کي پوڄيندا آھيو.
• مِن دُونِ اللَّهِ: الله کان سواءِ، يعني ٻين معبودن کي.
• وَأَدْعُو رَبِّي: ۽ آئون پنھنجي پالڻھار کي سڏيندس، يعني رڳو سندس عبادت ڪندس.
• عَسَىٰ: شايد، اميد آھي (هتي يقين ۽ اميد جي معنيٰ ۾ آھي).
• أَلَّا أَكُونَ بِدُعَاءِ رَبِّي شَقِيًّا: ته آئون پنھنجي پالڻھار کي سڏڻ سببان بدبخت ۽ محروم نه ٿيان.

2) آيت جي تفسير:

حضرت ابراهيم عليه السلام پنھنجي قوم کي چيو ته آئون اوھان کان ۽ انھن بتين کان به ڌار ٿي وڃان ٿو، جن کي اوھين الله کان سواءِ پوڄيندا آھيو. آئون صرف پنھنجي پالڻھار کي سڏيندس ۽ رڳو سندس ئي عبادت ڪندس، ڪنھن کي به سندس شريڪ نه بڻائيندس. مون کي اميد آھي ته آئون پنھنجي پالڻھار کي سڏڻ ۾ ڪڏهن به محروم ۽ بدبخت نه ٿيندس، يعني جڏهن به آئون کيس سڏيندس ته هو مون کي جواب ڏيندو ۽ منهنجي دعا قبول ڪندو، مون کي نه ڇڏيندو ۽ نه ئي نااميد ڪندو.

هن آيت ۾ حضرت ابراهيم عليه السلام جي توحيد جي دعوت ۽ شرڪ کان بيزاري جو واضح اعلان آھي. هو نه رڳو پنھنجي قوم جي بت پرستي کان ڌار ٿيا، بلڪه پنھنجي پالڻھار سان دعا ۽ عبادت جو مضبوط عزم به ظاهر ڪيو. سندن اها اميد ۽ يقين هڪ سچي مؤمن جي دل جي اطمينان ۽ الله جي رحمت تي ڀروسو ڏيکاري ٿو.

3) هن آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا ۽ سبق:

• توحيد جي دعوت: حضرت ابراهيم عليه السلام جو فرماڻ ته آئون صرف پنھنجي پالڻھار کي سڏيندس، اسان کي سيکاريندو آھي ته عبادت ۽ دعا صرف الله لاءِ خاص هجڻ گهرجي.
• شرڪ کان بيزاري: مؤمن کي گهرجي ته هو شرڪ ۽ بت پرستي کان پوري طرح ڌار ٿي وڃي، چاهي ان ۾ کيس ڪيترو به نقصان ڇو نه ٿئي.
• دعا جي اهميت: الله کي سڏڻ ۽ دعا ڪرڻ مؤمن جي زندگيءَ جو اهم حصو آھي. دعا ئي آھي جيڪا انسان کي الله سان ڳنڍي ٿي.
• الله جي رحمت تي اميد: مؤمن کي هميشه پنھنجي پالڻھار کان اميد رکڻ گهرجي ته هو دعا قبول ڪندو ۽ ڪڏهن به محروم نه ڪندو.
• صبر ۽ استقامت: حضرت ابراهيم عليه السلام جي زندگيءَ مان سبق آھي ته حق جي راهه ۾ ثابت قدم رهڻ ۽ الله تي ڀروسو ڪرڻ ئي ڪاميابيءَ جو رستو آھي.
• اسلام جي سچائي: هي آيت ڏيکاري ٿي ته اسلام هڪ خالص توحيد وارو دين آھي، جيڪو انسان کي هر قسم جي شرڪ کان پاڪ رکي ٿو ۽ کيس سڌي راهه تي هلي ٿو.