سوره مریم — آیه 80

معانی کلمات:

• نَرِثُهُ: میراث میبریم از او (یعنی مال و اموالش را از او میگیریم).
• مَا یَقُولُ: آنچه را که میگوید؛ منظور مال و فرزندانی است که به آنها اشاره میکند و آنها را سرمایه خود میداند.
• فَرْدًا: تنها و یکه و تنها، بدون هیچ همراه و کمکی.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در ادامه بیان حال آن کسانی که به مال و فرزند خود میبالند و آنها را وسیله سربلندی و جاودانگی خود میپندارند، میفرماید: ما وارث آن چیزی میشویم که او میگوید؛ یعنی آنچه را که او از مال و فرزند و امکانات دنیوی بر زبان میآورد و به آنها افتخار میکند، از او میگیریم و نابود میکنیم و به دیگران منتقل میسازیم. او در حالی که گمان میکند این اموال و اولاد برای همیشه با او خواهند ماند، ناگهان همه را از دست میدهد و در حالی که هیچ چیز همراه ندارد، روز قیامت تنها و یکه و تنها به پیشگاه ما میآید؛ نه مالی دارد که او را یاری کند، نه فرزندی که از او دفاع نماید، و نه مقام و منزلتی که به کارش آید. تمام آنچه را که به آن دل بسته بود، از او گرفته شده و او با دستی خالی و دلی پر از حسرت در برابر عدالت الهی حاضر میشود.

فواید و درسهای آیه:

• این آیه به انسان میآموزد که دلبستگی به مال و فرزند و امکانات دنیوی، امری زودگذر و فریبنده است و نباید به آنها به چشم تکیهگاه همیشگی نگاه کرد.
• انسان را به یاد آخرت میاندازد که در آن روز هیچ چیز جز عمل صالح و ایمان همراه او نیست و همه چیزهای مادی از انسان جدا میشود.
• این آیه انگیزهای برای توکل بر خدا و اعتماد به اوست، زیرا تنها اوست که باقی میماند و هر چه جز اوست، فانی و نابود شدنی است.
• به انسان هشدار میدهد که از تکیه بر قدرت و ثروت خود بپرهیزد و بداند که همه چیز در دست خداست و اوست که میبخشد و باز میستاند.