سورت بقره — آیت 243

د مهمو کلمو معناګانې:

• أُلُوفٌ: د زرو جمع، يعنې ډېر زيات خلک، زرګونه کسان.
• حَذَرَ الْمَوْتِ: د مرگ څخه د وېرې له امله.
• فَقَالَ لَهُمُ اللَّهُ مُوتُوا: الله تعالیٰ ورته وفرمايل: مړه شئ.
• ثُمَّ أَحْيَاهُمْ: بيا يې ژوندي کړل.

د آيت تفسير:

اى نبي! آيا ته هغه کسان نه وينې (آيا د هغوى خبر تا ته نه دی رسېدلی) چې له خپلو کورونو او ځايونو څخه ووتل، په داسې حال کې چې دوى زرګونه وو، د مرگ د وېرې له امله (لکه د طاعون يا جگړې څخه چې په هغه وخت کې عام وو). دوى داسې ووتل چې فکر يې کاوه چې له مرگه به وتښتي، خو الله تعالیٰ ورته وفرمايل: مړه شئ! نو ټول يو ځاى مړه شول. دا د هغوى د فرار سزا وه، ځکه چې د الله له تقدير څخه تېښته ممکنه نه ده. بيا الله تعالیٰ دوى له مړينې وروسته ژوندي کړل، تر څو خپلې پاتې مودې (آجال) پوره کړي او د الله له قدرت څخه عبرت واخلي. دا پېښه د بني اسرائيلو د يوه قوم په اړه ده چې له مرگه يې تېښته وکړه، خو الله تعالیٰ وښودله چې د مرگ او ژوند اختيار يوازې د هغه په لاس کې دی. بيا الله تعالیٰ فرمايي: يقيناً الله د خلکو پر وړاندې د فضل او احسان څښتن دی (په دې کې چې دوى يې بيا ژوندي کړل او نعمتونه يې ورکړل)، خو د خلکو اکثريت د هغه د نعمتونو شکر نه ادا کوي، نه کفار يې شکر کوي او نه مؤمنان د هغه د فضل بشپړ شکر ادا کولى شي.

فايدې او درسونه:

• دا چې له مرگه تېښته ممکنه نه ده؛ مرگ او ژوند يوازې د الله په امر سره راځي، نو بايد پر الله باندې توکل وکړو او له هغه څخه مه وېرېږو.
• الله تعالیٰ پر خلکو باندې ډېر فضل کوونکی دی، ځکه چې هغه دوى ته ژوند، روغتيا او نور نعمتونه ورکړي دي؛ نو بايد تل د هغه شکر ادا کړو.
• دا چې د الله له قضا او قدر څخه تېښته بې ګټې ده، نو په مصيبتونو کې بايد صبر او رضا وکړو.
• د تېرو امتونو پېښې د عبرت لپاره دي؛ چې انسان بايد له هغوى څخه درس واخلي او د الله په امرونو باندې عمل وکړي.