بقرہ سۈرىسى — ئايەت 77

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• أَوَلَا يَعْلَمُونَ: ئۇلار بىلمەمدۇ؟ — بۇ ئىنكار ۋە ھەيران قېلىش مەنىسىدىكى سوئال.
• يُسِرُّونَ: يوشۇرىدىغان نەرسىلەرنى — دىللىرىدا ۋە ئىچىدە يوشۇرغان ئىشلارنى.
• يُعْلِنُونَ: ئاشكارا قىلىدىغان نەرسىلەرنى — ئوچۇق-ئاشكارا قىلغان سۆز-ھەرىكەتلىرىنى.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئىلگىرىكى ئايەتلەردە ئۇلارنىڭ ئىمان ئېيتقانلىقىنى ئېيتىپ، ئەمەلىيەتتە دىللىرىدا ئىنكارنى يوشۇرغانلىقى، مۇئمىنلەرگە ئۇچرىغاندا ئىمان بار دەپ ئېيتىپ، ئۆزئارا ئۇچراشقاندا بولسا ئۇلارنى مەسخىرە قىلغانلىقى بايان قىلىنغان ئىدى. بۇ ئايەتتە ئۇلارنىڭ بۇ قىلمىشلىرىغا قارىتا ئېچىتىلىپ: ئۇلار ئۆزلىرىنىڭ يوشۇرغان ۋە ئاشكارا قىلغان ھەممە ئىشلىرىنى ئاللاھ تائالانىڭ بىلىپ تۇرىدىغانلىقىنى بىلمەمدۇ؟ دېيىلىدۇ.

يەنى ئۇلار ئىككى يۈزلۈك مۇناپىقلىق قىلىپ، بىر تەرەپتە ئىماننى ئاشكارا قىلىپ، يەنە بىر تەرەپتە كۇفرىنى يوشۇرۇپ يۈرگەن بولسىمۇ، ئاللاھ تائالا ئۇلارنىڭ دىللىرىدىكى يوشۇرۇن نىيەتلىرىنى ۋە تىللىرىدىكى ئاشكارا سۆزلىرىنى، شۇنداقلا بارلىق قىلمىشلىرىنى تولۇق بىلگۈچىدۇر. ئۇلارنىڭ ھېچبىر ئىشى ئاللاھقا مەخپىي قالمايدۇ. ئاللاھ تائالا ئۇلارنىڭ بۇ مۇناپىقلىقىنى پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالامغا ۋە مۇئمىنلەرگە ئاشكارا قىلىپ، ئۇلارنى رەسۋا قىلىدۇ. شۇڭا ئۇلار بۇنداق قىلمىشلارنى قىلىشتىن ئەيمىنىشى ۋە ئاللاھنىڭ ھەممە ئىشنى بىلىپ تۇرىدىغانلىقىدىن قورقۇشى كېرەك ئىدى.

3) ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

• ئاللاھ تائالا ھەممە نەرسىنى — كۆرۈنگەن ۋە يوشۇرۇن، ئاشكارا ۋە مەخپىي ھەممىنى بىلگۈچىدۇر. بۇ ئىماننىڭ مۇھىم ئاساسلىرىدىن بىرى بولۇپ، بەندىنى ھەر ۋاقىت ئاللاھنىڭ نازارىتىدە ئىكەنلىكىنى ھېس قىلىشقا يېتەكلەيدۇ.
• ئىنسان قانداقلا ئىش قىلمىسۇن، ئاللاھنىڭ ئۇنى كۆرۈپ تۇرىدىغانلىقىنى ئەستە ساقلىسا، يامان ئىشلاردىن يىراق تۇرىدۇ ۋە ياخشى ئەمەللەرگە ئىنتىلىدۇ.
• ئىسلام دىنى ئىنساننى ئىككى يۈزلۈك بولۇشتىن، مۇناپىقلىقتىن قايتۇرىدۇ ۋە سەمىمىي بولۇشقا، ئىچى-سىرتى بىر بولۇشقا چاقىرىدۇ.
• ئاللاھنىڭ ھەممە ئىشنى بىلىش سۈپىتى بەندىنىڭ قەلبىدە تەقۋالىق ۋە ئاللاھقا بولغان ئىخلاسنى كۈچەيتىدۇ، شۇنداقلا ئۇنىڭ ئاللاھ بىلەن بولغان مۇناسىۋىتىنى چوڭقۇرلاشتۇرىدۇ.
• بۇ ئايەت ئىنساننى ھەر ۋاقىت ئۆزىنى تەكشۈرۈشكە، نىيىتىنى تۈزىتىشكە ۋە ئاللاھنىڭ رازىلىقىنى كۆزلەشكە تەرغىب قىلىدۇ.