સૂરા અલ-બકરા — આયત 87

શબ્દોના અર્થ:

• آتَيْنَا: અમે આપ્યું
• الْكِتَابَ: ગ્રંથ (અહીં તોરાહ/તૌરાત)
• قَفَّيْنَا: અમે પાછળ-પાછળ મોકલ્યા
• الْبَيِّنَاتِ: સ્પષ્ટ પુરાવા/ચમત્કારો
• أَيَّدْنَاهُ: અમે તેને મજબૂત કર્યો
• رُوحِ الْقُدُسِ: પવિત્ર આત્મા (જિબ્રીલ અમીન)
• تَهْوَىٰ: મન ઈચ્છે છે
• اسْتَكْبَرْتُمْ: તમે ઘમંડ કર્યું
• فَرِيقًا: એક જૂથ/ટોળકી

આયતનો તફસીર:

અલ્લાહ તઆલા બની ઈસ્રાઈલને સંબોધીને ફરમાવે છે કે અમે મૂસા (અ.સ.) ને તૌરાત આપી, અને તેમના પછી અમે એક પછી એક રસૂલો મોકલ્યા. પછી અમે ઈસા ઈબ્ને મરયમ (અ.સ.) ને સ્પષ્ટ ચમત્કારો અને પુરાવા આપ્યા — જેમ કે મૃત્યુને જીવતું કરવું, જન્મથી આંધળાને દૃષ્ટિ આપવી, કોઢિયાને સાજો કરવો — અને જિબ્રીલ (અ.સ.) દ્વારા તેમને મજબૂત કર્યા.

પછી અલ્લાહ તઆલા ઠપકો આપતાં પૂછે છે: શું એવું નથી થયું કે જ્યારે પણ તમારી પાસે કોઈ રસૂલ એવો સંદેશ લઈને આવ્યો જે તમારી મનોકામનાઓ અને ઈચ્છાઓની વિરુદ્ધ હતો, તો તમે ઘમંડ કર્યું અને સત્યનો અસ્વીકાર કર્યો? તમે કેટલાક રસૂલોને જૂઠા ઠેરવ્યા — જેમ કે ઈસા (અ.સ.) અને મુહમ્મદ (સ.અ.વ.) ને — અને કેટલાકને કતલ કર્યા — જેમ કે ઝકરિયા (અ.સ.) અને યહ્યા (અ.સ.) ને।

આ આયત દર્શાવે છે કે બની ઈસ્રાઈલની સમસ્યા એ હતી કે તેઓ પોતાની ઈચ્છાઓને ધર્મ પર પ્રાધાન્ય આપતા હતા। જે રસૂલ તેમની મનોકામનાઓને અનુકૂળ હોય તેને તેઓ સ્વીકારતા, અને જે વિરુદ્ધ હોય તેને જૂઠા ઠેરવતા કે કતલ કરી નાખતા. આ ઘમંડ અને હઠનું પરિણામ હતું.

આ આયતમાંથી શીખવા મળતા ફાયદા:

1. અલ્લાહ તઆલા પોતાના પયગંબરોને સ્પષ્ટ પુરાવા અને ચમત્કારો આપીને મોકલે છે, જેથી લોકો સત્યને ઓળખી શકે.
2. ધર્મમાં સૌથી મોટી આફત એ છે કે માણસ પોતાની મનોકામનાઓને સત્ય પર પ્રાધાન્ય આપે. જ્યારે સત્ય આપણી ઈચ્છાઓની વિરુદ્ધ હોય તો પણ તેને સ્વીકારવું જોઈએ.
3. ઘમંડ અને અહંકાર માણસને સત્ય સ્વીકારવાથી રોકે છે. જે લોકો ઘમંડ કરે છે તેઓ પોતાના જ નુકસાનનું કારણ બને છે.
4. અલ્લાહના પયગંબરોની ઈજ્જત અને આદર કરવો આપણી જવાબદારી છે. તેમને જૂઠા ઠેરવવું કે તેમની સાથે દુશ્મની રાખવી એ વિનાશનો માર્ગ છે.
5. આ આયત આપણને શીખવે છે કે આપણે પોતાના મનની ઈચ્છાઓને અનુસરવાને બદલે અલ્લાહના આદેશોને અનુસરવા જોઈએ, ભલે તે આપણને કઠોર લાગ