Toha surasi — Oyat 12

Kalimalarning ma'nolari:

• Fахлаъ – yechib tashla, olib tashla.
• Nаъlayn – ikki oyoq kiyimi (choriq yoki poyabzal).
• Muqaddas – poklantirilgan, barakali qilingan.
• Tuvо – bu joyning nomi bo‘lib, "ikki marta barakali qilingan" degan ma'noni ham anglatadi.

Tafsir:

Muso alayhissalom olovni ko‘rib, unga yaqinlashganlarida, Alloh taolo unga nido qildi: "Ey Muso, albatta, Men sening Rabbingman. Sen hozir Muqaddas Tuvо vodiysidasan. Shuning uchun ikkala oyog‘ingdagi kiyimni yechib tashla." Bu buyruq uning Alloh bilan munojot (maxfiy iltijo) qilishiga tayyorgarlik va o‘sha joyning hurmatini underlining bir ifodasi edi. Rivoyatlarga ko‘ra, uning oyoq kiyimlari o‘lik eshak terisidan bo‘lgani ham aytiladi. Bu joy Alloh tomonidan poklantirilgan va barakali qilingan muqaddas bir vodiy edi. Muso alayhissalom bu buyruqni darhol bajo keltirdi va oyoq kiyimlarini yechib tashladi.

Foydalar:

• Alloh taolo o‘z bandasi bilan bevosita gaplashishi mumkinligi – bu Muso alayhissalomga berilgan ulug‘ sharafdir.
• Ibadat va Allohga yaqinlashish oldidan poklik va ozoda bo‘lishga buyruq berilishi – islomda poklikning naqadar muhim o‘rin tutishini ko‘rsatadi.
• Allohning har bir buyrug‘i, hatto sababini to‘liq anglamasak ham, bandaning manfaatiga xizmat qiladi. Muso alayhissalomning darhol itoat qilishi mo‘minlarga o‘rnakdir.
• Muqaddas joylarni hurmatlash va ularga ehtirom ko‘rsatish – islom ta’limotining bir qismidir.