سوره طہ — آيت 12

1) مشڪل لفظن جي معنيٰ:

• فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَ: پنهنجا جُتا لاهي ڇڏ.
• الْوَادِ الْمُقَدَّسِ: پاڪ ۽ برڪت وارو وادي.
• طُوًى: واديءَ جو نالو آهي، جنهن کي ”طُوىٰ“ چيو وڃي ٿو.

2) آيت جي تفسير:

جڏهن حضرت موسيٰ عليه السلام انهن باهه واري هنڌ پهتا، ته الله تعاليٰ کين سڏ ڪري فرمايو: اي موسيٰ! بيشڪ آءٌ تنهنجو پالڻهار آهيان، پنهنجا جُتا لاهي ڇڏ، ڇاڪاڻ ته تون هن وقت ”طُوىٰ“ نالي پاڪ ۽ برڪت واري واديءَ ۾ موجود آهين. هي حڪم ان لاءِ هو ته توهان پنهنجي رب سان ڳالهائڻ ۽ مناجات ڪرڻ لاءِ مڪمل ادب ۽ پاڪائيءَ سان تيار ٿي بيهو. انهن جُتن بابت چيو ويو آهي ته اهي مئل گڏهه جي چمڙي جا هئا، ان ڪري به انهن کي لاهڻ جو حڪم ڏنو ويو. حضرت موسيٰ عليه السلام حڪم جي تعميل ڪندي پنهنجا جُتا لاهي واديءَ کان ٻاهر اڇلائي ڇڏيا.

3) هن آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• الله تعاليٰ پنهنجي نبي ۽ ٻانهي سان سڌو سنئون ڳالهائي ٿو ۽ هن کي پنهنجي ربوبيت جو يقين ڏياري ٿو، جنهن مان معلوم ٿئي ٿو ته الله پنهنجن خاص ٻانهن سان ويجهڙائي ۽ محبت رکي ٿو.
• عبادت ۽ مناجات لاءِ پاڪائي ۽ ادب جو خيال رکڻ گهرجي، جيئن حضرت موسيٰ عليه السلام کي جُتا لاهڻ جو حڪم ڏنو ويو.
• زمين جا ڪجهه هنڌ ۽ واديون الله تعاليٰ طرفان برڪت واريون ۽ پاڪ بڻايل آهن، جن جي عزت ۽ احترام ڪرڻ گهرجي.
• الله تعاليٰ پنهنجي ٻانهي کي سڏ ڪرڻ وقت هن جي حيثيت ۽ مقام کي بلند ڪري ٿو، جنهن مان اميد ۽ محبت پيدا ٿئي ٿي ته هو به پنهنجي رب جي سڏ جو جواب ڏئي ۽ هن جي ويجهڙائي حاصل ڪري.
• هي واقعو اسان کي سيکاريندو آهي ته الله جي حڪمن تي فوري ۽ مڪمل عمل ڪرڻ گهرجي، جيئن حضرت موسيٰ عليه السلام بغير ڪنهن دير جي حڪم مڃيو.