Anbiyo surasi — Oyat 46

Kalimalarning ma'nolari:

• Nafha: ozgina, kichik bir ulush, bir nafas miqdoridagi narsa.
• Vayl: halokat, falokat, azob-uqubat.

Tafsir:

Ey Muhammad! Agar ana o'sha azobni shoshiltirib so'ragan kofirlarga Robbingning azobidan ozgina bir ulush, xolos, tegadigan bo'lsa — dunyoda bo'lsin, oxiratda bo'lsin — ular shu zahoti o'zlarining gunohlarini tan olib, halokat va falokatlarini tilab: "Ey bizning halokatimiz! Voy bo'lsinkim, biz o'zimizga zulm qiluvchilardan bo'libmiz. Chunki biz Allohga shirk keltirdik, Uning yagonaligini inkor etdik va Muhammad alayhissalom olib kelgan haqni yolg'onga chiqardik", deydilar. Ular azobning og'irligini his qilganlarida, avvalgi takabburligi va masxaralashlaridan voz kechib, o'z ayblarini iqror qiladilar. Ammo bu iqror ularga foyda bermaydi, chunki tavba qilish vaqti o'tib ketgan bo'ladi.

Foydalar:

1. Alloh taolo bandalariga nisbatan juda rahmli va mehribondir. U zot gunohkorlarga to'liq azobni darhol bermaydi, balki ularga tavba qilishlari uchun muhlat beradi. Azobning ozgina bir ulushi ham ularni shu holatga solib qo'ysa, to'liq azob qanday bo'lishini tasavvur qilish mumkin.
2. Inson o'z gunohini tan olishi va o'z nafsini ayblashi — tavbaning birinchi qadamidir. Kimki o'z xatosini tan olmasa, u hech qachon to'g'ri yo'lga qaytolmaydi.
3. Bu oyat mo'minlarga ibratdir: Allohning azobidan qo'rqish va Uning rahmatiga umid qilish — e'tiqodning muhim qismidir. Mo'min kishi doimo Allohning azobidan qo'rqib, Uning rahmatiga shoshilishi lozim.
4. Shoshilinch azob talab qilish — johillik belgisidir. Allohning hikmati shundaki, U har bir narsani o'z vaqtida qiladi. Mo'min kishi Allohning tadbiriga ishonib, sabr qilishi kerak.
5. Qiyomat kunida har bir gunohkor o'z zulmini tan oladi, ammo bu tan olish endi foyda bermaydi. Shuning uchun dunyoda turib, gunohlarimizdan tavba qilishimiz va o'zimizni zulmdan saqlashimiz zarurdir.