سوره انبیا — آیه 46

معانی کلمات:

• نَفْحَةٌ: اندکی، مقدار کمی، یا یک بارِ اندک و سبک از چیزی.
• وَیْلَنَا: وای بر ما، هلاکت و بدبختی ما.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه به پیامبرش (صلیاللهعلیهوسلم) و مؤمنان دلگرمی میدهد و سرنوشت کافرانِ مستعجل را بیان میکند که اگر تنها اندکی از عذاب الهی که در آخرت برایشان آماده شده، در دنیا به آنان برسد و آن را بچشند، فریاد برمیآورند و با ناله و زاری میگویند: «ای وای بر ما! بهراستی که ما ستمکار بودیم.» آنان در آن لحظه به اشتباه و گناه خود اعتراف میکنند و میفهمند که با شرک به خدا و تکذیب پیامبرش، به خودشان ظلم کردهاند. اما این اعتراف و پشیمانی در آن حال، سودی برایشان ندارد و تنها حسرت و اندوهشان را بیشتر میکند. این آیه نشان میدهد که عذاب الهی بسیار سخت و سنگین است، بهگونهای که حتی اندکی از آن در دنیا، کافران را به زاری و اعتراف به گناه وامیدارد.

فواید و درسهای آیه:

• عذاب الهی بسیار شدید است و حتی مقدار اندکی از آن در دنیا، انسان را به نهایت پشیمانی و زاری میرساند؛ پس چهبسا عذاب کامل آخرت که بسیار بزرگتر و سختتر است.
• کافران و ستمکاران در لحظه نزول عذاب، به ظلم و گناه خود اعتراف میکنند و میفهمند که حق با پیامبران بوده است، اما این اعتراف دیر هنگام، هیچ سودی برای آنان ندارد.
• این آیه هشداری برای همه ماست که پیش از فرا رسیدن عذاب و پشیمانی، بهسوی خدا بازگردیم و از ظلم و گناه توبه کنیم، چرا که توبه قبل از نزول عذاب پذیرفته است، اما بعد از آن، درِ توبه بسته میشود.
• رحمت و مهلت خداوند به بندگان، فرصتی برای بیداری و اصلاح است؛ پس باید از این فرصت استفاده کنیم و خود را از عذاب الهی برهانیم.