Сураи Аль-Хаджж — Оят 58

1. Маънои калимаҳое, ки дар оят фаҳмиши онҳо зарур аст:

• Ҳиҷрат: тарк кардани ватан ва диёр барои ризои Худо ва ёрии дини Ӯ.
• Қутилу: кушта шудан дар роҳи Худо, яъне шаҳодат ёфтан дар ҷиҳод.
• Моту: вафот кардан, яъне марг ёфтан ба таври табиӣ, на дар ҷанг.
• Ризқан ҳасанan: рӯзии некӯ ва писандида, ки ҳеҷ гоҳ канда намешавад.
• Хайру-р-розиқин: беҳтарини рӯзидиҳандагон.

1. Тафсири оят:

Худованд дар ин оят сухан аз касоне мегӯяд, ки барои ризои Ӯ ва баланд бардоштани калимаи дини Ӯ диёру ватани худро тарк карданд. Онҳо аз ҷои худ кӯчиданд, то ки дар роҳи Худо ҷиҳод кунанд ва дини Ӯро ёрӣ диҳанд. Баъзе аз онҳо дар майдони ҷанг кушта шуданд ва ба шаҳодат расиданд, баъзеи дигар бо марги табиӣ вафот карданд, хоҳ дар ҷанг бошад, хоҳ дар ғайри он. Худованд қасам мехӯрад, ки ҳамаи онҳоро рӯзии некӯ ва писандида ато хоҳад кард. Ин рӯзӣ Ҷаннат ва неъматҳои ҷовидонаи он аст, ки ҳеҷ гоҳ тамом намешавад ва аз байн намеравад. Ин подоши бузург барои он аст, ки онҳо дар роҳи Худо аз ҳаёти дунё гузаштанд ва ҳаёти ҷовидонаро интихоб карданд. Ва бешак, Худованди мутаъол беҳтарини рӯзидиҳандагон аст, зеро Ӯ ба бандагони худ аз ҳар кас бештар ва беҳтар рӯзӣ медиҳад ва рӯзии Ӯ беҳисоб аст.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят бармеоянд ва одамонро ба ислом ва Қуръон меҳрубон мекунанд:

• Ин оят нишон медиҳад, ки ҳиҷрат дар роҳи Худо ва сабр дар роҳи Ӯ подоши бузург дорад. Ҳар касе, ки барои дини худ аз ватани худ гузарад, Худованд ӯро фаромӯш намекунад.
• Марг дар роҳи Худо, хоҳ дар ҷанг бошад, хоҳ дар ғайри он, боиси маҳрум шудан аз подош нест. Худованд ҳамаро бо рӯзии некӯ мукофот медиҳад.
• Ин оят ба мо тасаллӣ медиҳад, ки марги аҳли имон ва муҳоҷирон дар роҳи Худо боиси нестӣ нест, балки оғози ҳаёти беҳтар ва ҷовидона аст.
• Худованд худро «беҳтарини рӯзидиҳандагон» мехонад, ки ин боиси умедворӣ ва боварӣ ба раҳмати Ӯ мегардад. Ҳар касе, ки ба Ӯ таваккул кунад, ҳеҷ гоҳ ноумед намешавад.
• Ин оят моро ба фикр водор мекунад, ки арзишҳои ҳақиқӣ дар назди Худо бо қурбонӣ ва ихлос андозагирӣ мешаванд, на бо дарозии умр ё молу сарват.
• Қуръон дар ин оят бо забони умедбахш ва меҳрубонона сухан мегӯяд, то дилҳоро ба сӯи Худо ҷалб кунад ва одамонро ба роҳи ҳиҷрат ва ҷиҳод ташвиқ намояд.