Аль-Муминун сүресі — Аят 34

1. Сөздердің мағынасы:

• وَلَئِنْ — егер, әлбетте егер деген мағынадағы шартты байланыстырғыш.
• أَطَعْتُم — бағындыңдар, мойынсұндыңдар.
• بَشَرًا — адам баласы, пенде.
• مِّثْلَكُمْ — сендерге ұқсас, өздерің сияқты.
• إِذًا — онда, сол жағдайда.
• لَّخَاسِرُونَ — әлбетте зиян шегушілер, шығынға батушылар.

1. Аяттың тәпсірі:

Алла Тағала бұл аятта өткен замандардағы қарсы шыққан қауымдардың өз пайғамбарларына айтқан сөздерін баяндайды. Олар өздерінің рухани көсемдері мен басшылары арқылы халыққа былай деп үгіттеді: «Егер сендер өздерің сияқты қарапайым бір адамға бағынып, оның айтқанын орындайтын болсаңдар, онда сендер нағыз зиянға ұшырағандар боласыңдар». Олардың ойынша, адам баласына бағыну — адамның өз қадір-қасиетін төмендету, ал бұрынғы ата-бабаларының жолынан таю — үлкен шығын. Олар пайғамбардың адамзаттан болуын өздеріне бағындыруға лайықсыз деп санады. Шындығында, бұл — надандық пен тәкаппарлықтың белгісі. Өйткені пайғамбардың адам болып жаратылуы — Алланың даналығы мен рақымының көрінісі. Адамдарға өздерінің арасынан шыққан, тілін, мінезін, тұрмысын білетін елші арқылы тура жолды көрсету — ең үлкен игілік. Ал оған бағынбау, керісінше, нағыз зиян мен қасіретке әкеледі. Сондықтан бұл аяттағы қарсыластардың сөзі — шындыққа жатпайтын, адасушылыққа негізделген уәж.

1. Аяттан алынатын пайдалы қағидалар:

• Пайғамбардың адам баласынан болуы — оған деген сенімді жеңілдететін, жүректі жақындататын хикмет. Алла елшілерін періште етіп жаратпағаны — адамдарға деген ерекше мейірім.
• Адамды бағындыруға лайықты деп тек Алланы және Оның елшісін білу керек. Пайғамбарға бағыну — қорлық емес, керісінше, абырой мен бақыттың көзі.
• Надандық пен тәкаппарлық адамды тура жолдан тайдырады. Ал шынайы бақыт — Алланың нұсқауларына мойынсұнуда.
• Ислам — адамның қадір-қасиетін төмендетпейтін, керісінше, оны биік дәрежеге көтеретін дін. Өйткені ол Жаратушыға ғана құлдық етіп, басқалардың алдында қор болмауды үйретеді.
• Құран — ақыл мен ойлауды шақыратын, адамды шынайы табысқа жетелейтін кітап. Оны оқып, бой түзеу — әрбір адам үшін үлкен жеңіс.