Muminun surəsi — Ayə 45

1) Ayədə izaha ehtiyacı olan sözlərin mənaları:

• ثُمَّ — "sonra" mənasında olub, əvvəlki peyğəmbərlərin ardınca gələn hadisəni bildirir.
• أَرْسَلْنَا — "göndərdik, peyğəmbər olaraq yolladıq".
• مُوسَىٰ — Musa (əleyhissəlam), Allahın peyğəmbəri.
• هَارُونَ — Harun (əleyhissəlam), Musanın qardaşı və ona köməkçi peyğəmbər.
• بِآيَاتِنَا — "Bizim ayələrimizlə, möcüzələrimizlə". Burada doqquz böyük möcüzə nəzərdə tutulur: əsə, əl, çəyirtkə, bit, qurbağa, qan, tufan, quraqlıq illəri və məhsulun azalması.
• سُلْطَانٍ مُّبِينٍ — "açıq-aşkar dəlil, aydın sübut". Bu, həqiqəti qəlbə yeridən və haqqı batildən ayıran güclü bir dəlil deməkdir.

2) Ayənin təfsiri:

Allah-təala bu ayədə buyurur ki, əvvəlki peyğəmbərləri göndərdikdən sonra Musanı və onun qardaşı Harunu Öz möcüzələri və aydın bir dəlillə göndərdi. Bu möcüzələr doqquz əlamətdən ibarət idi: əsə, əl, çəyirtkə, bit, qurbağa, qan, tufan, quraqlıq illəri və məhsulun azalması. Bu möcüzələr elə güclü və aşkar idi ki, iman qəlbləri onlara təslim olur, haqqı inkar edənlərə isə açıq bir sübut qalırdı.

Musa və Harun bu dəlillərlə Firona — Misirin zalım hökmdarına və onun əyanlarına göndərildilər. Lakin onlar iman gətirməkdən təkəbbür göstərdilər və insanlara zülm edən, onları öz hakimiyyətləri altında əzən bir qövm olaraq qaldılar.

Bu ayə bizə öyrədir ki, Allah Öz peyğəmbərlərini heç vaxt dəlilsiz qoymaz. Hər bir peyğəmbərə haqqı isbat edən aşkar sübutlar verər. Musa və Harunun qardaş kimi birlikdə göndərilməsi isə göstərir ki, dəvət yolunda köməkçi və yoldaş olmaq böyük bir nemətdir. Allahın ayələri qəlbləri yumşaldır, iman gətirənlərə nur olur, inkar edənlərə isə heç bir bəhanə qoymur.

Ey insan! Bil ki, Allahın göndərdiyi hər bir dəlil və hər bir ayə sənin üçün bir xəbərdarlıq və bir rəhmətdir. Qəlbini təkəbbürdən təmizlə, haqqa boyun əy, çünki haqqa təslim olmaq ən böyük qurtuluşdur. Allahın ayələri səni doğru yola yönəldən bir işıqdır — bu işığa sarıl, çünki o, səni dünyada da, axirətdə də ucalığa aparar.