Nur surasi — Oyat 48

Kalima ma’nolari:

• دُعُوا – chaqirildilar, taklif qilindilar.
• لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ – ular o‘rtasida hukm chiqarishi uchun.
• مُعْرِضُونَ – yuz o‘giruvchilar, qochuvchilar.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo munofiqlarning holatini bayon qilmoqda. Ular o‘zaro janjal va tortishuvlarga duch kelganda, haqni tan olmasliklari sababli Allohning kitobiga va Uning Rasuli Muhammad (sollallohu alayhi va sallam) huzuriga – Rasululloh ular o‘rtasida Allohning hukmi bilan adolatli qaror chiqarishi uchun – chaqirilganda, ularning bir guruhi darhol yuz o‘giradi va bu da’vatni qabul qilishdan bosh tortadi. Bunga sabab shuki, ular Rasulullohning hukmi o‘z manfaatlariga zid chiqishidan qo‘rqadilar, chunki ular haqdan yiroqlashib, o‘z nafsoniy istaklariga ergashganlar. Holbuki, Alloh va Uning Rasuli hukmi – bu mutlaq haqiqat va adolatning o‘zidir. Ular bu hukmni rad etish orqali o‘zlarining munofiqliklarini va iymonsizliklarini ochiq namoyon qiladilar.

Foydalar:

• Musulmon kishi har qanday nizoda Allohning kitobiga va Rasulullohning sunnatiga murojaat qilishi shart; bu – iymonning haqiqiy belgisidir.
• Haqdan yuz o‘girish va o‘z manfaatini haqdan ustun qo‘yish – munofiqlik alomati bo‘lib, mo‘min bundan qattiq hazar qilishi lozim.
• Alloh va Rasuli hukmiga rozi bo‘lish – qalbning pokligi va iymonning chuqurligidan dalolat beradi. Kim bu hukmga chin dildan bo‘ysunsa, dunyo va oxiratda izzat topadi.
• Ushbu oyat mo‘minlarga har qanday kelishmovchilikda haqni tanlash va adolatli hukmni qabul qilish go‘zalligini o‘rgatadi. Bu – jamiyatda tinchlik va o‘zaro hurmatni mustahkamlaydigan ulkan fazilatdir.