سوره فرقان — آيت 35

1) ڪلماتن جي معنيٰ:

• آتَيْنَا: اسان ڏنو.
• الْكِتَابَ: ڪتاب، يعني توريت.
• وَجَعَلْنَا: ۽ اسان بڻايو.
• وَزِيرًا: وزير، يعني مددگار ۽ معين. ”وزير“ اصل ۾ ان کي چئبو آهي جيڪو بادشاهه جو بار کڻي ۽ سندس مدد ڪري.

2) تفسير:

الله تعاليٰ پنهنجي نبي حضرت محمد ﷺ کي تسلي ڏيندي فرمايو ته اسان حضرت موسيٰ عليه السلام کي توريت جو ڪتاب عطا ڪيو ۽ سندس ڀاءُ حضرت هارون عليه السلام کي ساڻس گڏ مددگار ۽ معين بڻايو، ته جيئن هو نبوت جي ڳري ذميواري ۾ سندس مدد ڪري ۽ سندس پٺتي پناهه بڻجي. اهڙي طرح حضرت هارون عليه السلام به رسول هو، جيڪو حضرت موسيٰ عليه السلام جو وزير ۽ مددگار هو. پوءِ ٻنهي کي فرعون ۽ سندس قوم ڏانهن موڪليو ويو، جن الله جي نشانين ۽ وحدانيت کي ڪوڙ ڄاتو هو. ٻنهي کين الله تي ايمان آڻڻ، سندس اطاعت ڪرڻ ۽ شرڪ ڇڏڻ جي دعوت ڏني، پر انهن ٻنهي کي ڪوڙو ڄاتو، تنهنڪري الله تعاليٰ انهن کي سخت عذاب سان تباهه ڪري ڇڏيو.

3) فائدا ۽ سبق:

• الله تعاليٰ پنهنجي نبي ڪريم ﷺ کي تسلي ڏني ته جيڪڏهن توهان جي قوم توهان کي ڪوڙو ڄاڻي ٿي، ته ان ۾ ڪا نئين ڳالهه ناهي؛ اڳ ۾ به انبياءِ ڪرام کي ڪوڙو ڄاتو ويو آهي.
• نبوت جي ذميواري تمام ڳري آهي، ان ڪري الله تعاليٰ پنهنجي نبي جي مدد لاءِ معين ۽ مددگار مقرر ڪندو آهي.
• ڀائرن ۽ عزيزن جو هڪ ٻئي جي مدد ڪرڻ ۽ نيڪ ڪمن ۾ ساٿ ڏيڻ هڪ قابل تعريف عمل آهي.
• حق جي دعوت ڏيڻ ۽ ان ۾ ثابت قدم رهڻ ضروري آهي، ڀلي مخالف ڌر ڪيتري به طاقتور هجي.
• جيڪي انبياءِ ڪرام کي ڪوڙو ڄاڻيندا آهن ۽ حق کان منهن موڙيندا آهن، تن جو انجام تباهي ۽ عذاب آهي.
• اهي واقعا ٻڌائڻ جو مقصد انسانن کي نصيحت ڏيڻ ۽ اسلام ڏانهن راغب ڪرڻ آهي، ته جيئن هو الله جي نبي ﷺ تي ايمان آڻين ۽ سندس اطاعت ڪن.