سوره فرقان — آيت 51

1) لفظن جي معنيٰ:

• وَلَوْ شِئْنَا: ۽ جيڪڏهن اسان گهريون ها.
• لَبَعَثْنَا: ته ضرور موڪليون ها.
• قَرْيَةٍ: ڳوٺ ۾ (هتي مراد آبادي ۽ ان جا رهواسي آهن).
• نَذِيرًا: ڊيڄاريندڙ، خبردار ڪرڻ وارو نبي.

2) تفسير:

الله تعاليٰ پنهنجي نبي ڪريم ﷺ کي تسلي ۽ دلجوئي ڏيندي فرمايو ته جيڪڏهن اسان چاهيون ها ته هر ڳوٺ ۾ هڪ الڳ ڊيڄاريندڙ نبي موڪليون ها، جيئن اسان مينهن کي مختلف هنڌن تي ورهائي ڇڏيو آهي، ته جيئن توهان تي نبوت جا بار ۽ مشقتون هلڪيون ٿي وڃن. پر اسان ائين نه ڪيو، ۽ توهان کي ئي سڄي دنيا جي ماڻهن ڏانهن رسول بڻائي موڪليو، ۽ توهان کي حڪم ڏنو ته هي قرآن انهن تائين پهچايو. ان ڪري ڪافرن جي چوڻ تي نه هلجو ته ڪنهن حڪم کي ڇڏي ڏيو، پر پنهنجي پوري طاقت سان رسالت جي تبليغ ڪريو ۽ هن قرآن سان ڪافرن سان وڏو جهاد ڪريو، جنهن ۾ ڪا به سستي نه هجي. ان ۾ توهان لاءِ وڏو اجر ۽ بلند درجو آهي.

3) فائدا ۽ سبق:

• الله تعاليٰ پنهنجي نبي ﷺ کي سڄي انسانيت ڏانهن موڪليو، جيڪا سڀني انسانن لاءِ رحمت ۽ شرف جي ڳالهه آهي.
• نبي ڪريم ﷺ جي دعوت ۽ تبليغ ۾ مشقت ۽ محنت جو ذڪر اسان کي سيکاريندو آهي ته دين جي خدمت ۾ محنت ۽ قرباني ضروري آهي.
• قرآن مجيد سان جهاد ڪرڻ، يعني ان جي حڪمن تي عمل ڪرڻ ۽ ان کي ماڻهن تائين پهچائڻ، هر مسلمان جي ذميواري آهي.
• الله جي حڪمت ۽ مشيت تي ايمان رکڻ گهرجي، ڇاڪاڻ ته هو ڄاڻي ٿو ته ڇا بهتر آهي.
• نبي ﷺ جي پيروي ڪرڻ ۽ سندن طريقي تي هلڻ ۾ دنيا ۽ آخرت جي ڪاميابي آهي.
• هي آيت اسان کي ترغيب ڏئي ٿي ته اسان دين جي دعوت ۾ پنهنجو ڪردار ادا ڪريون ۽ قرآن سان پنهنجو تعلق مضبوط ڪريون.